اصولا به وجود شبهه و تشابه در شرع معتقد نيستند، زيرا منظور اصلى هر آيه را- كه مورد نظر شرع بوده- مى‌دانند و هدف اصلى آن را به گونه‌اى درست بدست مى‌آورند.

مردم عامى نيز به شك و ترديدهايى كه گفته شده است آشنايى ندارند و بدون هيچ شك و ترديد به ظواهر شرع رفتار مى‌كنند.

«ابن رشد» مى‌گويد: «تعاليم شرعى، همانند غذايى است كه براى بيشتر مزاجها سودمند است و شايد براى تعداد اندكى از مزاجها، سودبخش نباشد و به همين دليل است كه در قرآن آمده است: وَ ما يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفاسِقِينَ‌.[١] اين موضوع به تعداد اندكى از آيات و معدودى از مردم، عارض مى‌شود و اين گونه آيات، آياتى است كه از چيزهاى نامحسوس، سخن مى‌گويد و در محسوسات، براى آنها مثالى نيست، بنابراين از آنها به محسوساتى، تعبير مى‌شود كه نزديكترين موجودات محسوس به اين مسائل نامحسوس و ناپيداست، بنابراين بيشتر به اين علت شبهه روى مى‌دهد و چه بسا برخى از مردم به خود مثال، كه لازمه آن شك و حيرت است، توجه مى‌كنند.

اين مطلب، آن چيزى است كه در شرع، متشابه ناميده مى‌شود، چيزى كه نه براى دانشمندان و نه براى توده مردم شبهه‌ناك است، زيرا اين گروه، داراى مزاج سالمى هستند كه غذاى سودمند براى مزاجهاى سالم، به مزاج اينان نيز سازگار است.

آنان كه از اين دو گروه بيرونند، بيمارند و تعداد افراد بيمار نيز در اجتماع اندك است و به همين دليل است كه خداى متعال مى‌فرمايد: فَأَمَّا الَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ زَيْغٌ فَيَتَّبِعُونَ ما تَشابَهَ مِنْهُ ابْتِغاءَ الْفِتْنَةِ وَ ابْتِغاءَ تَأْوِيلِهِ‌[٢] (آنان كه در دلهاى خود كجى دارند، از آنچه كه شبهه‌ناك است پيروى مى‌كنند تا فتنه‌انگيزى كنند و آن را به ميل خود تأويل نمايند.) و اينانند كه اهل جدل و مذهبهاى كلامى هستند.

او سخن خود را ادامه مى‌دهد و مى‌گويد: «شرع در آموزشها و برنامه‌هاى موفق خود، راهى را پيموده كه توده مردم از آن بهره‌مند شوند و دانشمندان در برابر آن فروتنى كنند و سر تسليم فرودآورند و از اين روى، آموزشهاى خود را به گونه‌اى بيان كرده‌

[١] بقره، ٢٦.

[٢] آل عمران، ٦.