«بهترين تأويل آيه، تأويل كسانى است كه مى‌گويند: امرنا اهلها بالطاعة فعصوا و فسقوا فيها فحق عليهم القول.- مردم آن ديار را به فرمانبردارى امر كرديم، ولى فرمان نبردند و در آن به فسق و گناه دست زدند، آنگاه علم خدا (قول) درباره آنان ثابت شد.» زيرا «امر» در «أمرنا» همان «امر» بر خلاف «نهى» است و نه به معنى ديگر كه «امر» غالبا به همين معنى به كار مى‌رود. تا آنجا كه ميسر و ممكن است، توجيه معانى كلام خدا سازگار با مشهورترين و معروف‌ترين معانى آن، شايسته‌تر از توجيه آن به معانى ديگر است. معنى جمله «ففسقوا فيها» اين است كه در آن ديار با امر خدا مخالفت كردند و از طاعت و فرمانبردارى او بيرون رفتند (فحق عليها القول) پس قول خدا بر آنان واجب آمد و به كيفر نافرمانى آنان نسبت به امر الهى و فسق و فجورشان در آن سرزمين، سزاوار هلاكتى شدند- كه خدا به آنكه كفر ورزد و با پيامبرانش به مخالفت برخيزد- وعده كرده است و اين پس از اتمام حجت و بيم دادن به‌وسيله پيامبران و حجتهاست.

فَدَمَّرْناها تَدْمِيراً. و در اين صورت است كه آن سرزمين را نابود كرديم و مردم آن را به خاك نيستى افكنديم».[١] «زمخشرى»، تأويل و توجيه آيه را بدين گونه نمى‌پذيرد و در اين باره، سخنى بس دقيق دارد كه ترجمه آن را عينا بازگو مى‌كنيم.

او مى‌گويد: «اگر بپرسى: آيا تصور نمى‌كنى معنى آيه اين باشد كه «ما آنان (قوم) را به طاعت امر كرديم، ولى آنان گناه پيشه كردند.» (أمرناهم بالطاعة ففسقوا) [در پاسخ‌] مى‌گويم: نه، زيرا حذف كلمه‌اى بدون دليل، جايز نيست و در اين صورت، حذف كلمه‌اى (بالطاعة) كه بر عدم حذف آن دليل داريم، چگونه جايز است؟ و توضيح آن اينكه آنچه بدان امر شده، محذوف است، زيرا «فسقوا» دليل بر حذف آن است (امرناهم بالفسق ففسقوا) و مانند آن است: «امرته فقام».- او را امر كردم، در نتيجه برخاست» و «أمرته فقرأ».- او را امر كردم، در نتيجه خواند». ما از اين دو جمله، جز اين چيزى نمى‌فهميم كه موضوع امر، در جمله اول، قيام (امرته بالقيام فقام) و در جمله دوم، قرائت و خواندن است (امرته بالقراءة فقرأ). اگر بخواهيم، كلمه ديگرى را بجز «قيام»

[١] طبرى، ج ١٥، ص ٤٣. جامع البيان.