آموزش علوم قرآن ط سازمان تبليغات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٥٣٨ - درس صد و سى و دوم امتحان همگانى
٢١- إِنَّ هذا لَهُوَ الْبَلاءُ الْمُبِينُ.[١] (اين ابتلا همان امتحانى است كه حقيقت حال اهل ايمان را روشن مىكند).
اين آيه درباره ذبح اسماعيل (ع) است كه براى «ابراهيم (ع)» آزمايشى بزرگ بود و در خلال اين آزمايش شخصيت بزرگ و كمنظير خود را نشان داد.
٢٢- وَ لَقَدْ فَتَنَّا سُلَيْمانَ وَ أَلْقَيْنا عَلى كُرْسِيِّهِ جَسَداً ثُمَّ أَنابَ.[٢] (و ما سليمان را آزموديم و جسدى را بر تخت او افكنديم، سپس او به درگاه خدا انابه و توبه كرد.) آيه بدين معنى است كه بدين آزمايش، يعنى افكندن جسد فرزندش، او را هشدار داديم به كارى كه از او سر زده بود و از كسى چون او چنين كار شايسته نبود.
اين آزمايش هشدارى از روى لطف به بنده مخلصى است كه به سوى پروردگارش بازمىگردد.
٢٣- فَإِذا مَسَّ الْإِنْسانَ ضُرٌّ دَعانا* ثُمَّ إِذا خَوَّلْناهُ نِعْمَةً مِنَّا قالَ: إِنَّما أُوتِيتُهُ عَلى عِلْمٍ* بَلْ هِيَ فِتْنَةٌ وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ.[٣] (آنگاه كه انسان را گزندى رسد ما را مىخواند، سپس وقتى نعمت خود را به وى ارزانى داريم، گويد: جز اين نيست كه دانسته به من داده شده است، بلكه آن آزمايشى است و ليكن بيشتر آنان نمىدانند.) گاهى نعمت بسيارى براى آزمون صاحب نعمت است كه تا كجا و به چه اندازه شكر واجب را به جاى مىآورد.
٢٤- وَ لَنَبْلُوَنَّكُمْ حَتَّى نَعْلَمَ الْمُجاهِدِينَ مِنْكُمْ وَ الصَّابِرِينَ وَ نَبْلُوَا أَخْبارَكُمْ.[٤] (البته ما شما را در مقام امتحان مىآوريم تا آنكه در راه خدا مجاهد و كوشش دارد، و بر رنج آن صبر مىكند، مقامش معلوم سازيم و اخبار و اظهارات شما را هم بيازماييم.) تفسير آيه اين است كه شما را مىآزماييم، تا علم سابق خود را درباره شما،
[١] صافات، ١٠٦.
[٢] ص، ٣٤.
[٣] زمر، ٤٩.
[٤] محمد، ٣١.