٢١- احاديث نمايانگر نزول خداى متعال، به آسمان دنيا (بفرض درستى)[١] كنايه از نزول رحمت او است، رحمتى نزديك به مردم كه بر سر آنان سايه افكنده است و از رحمت و مهربانى او نسبت به بندگان خويش سرچشمه گرفته است وگرنه از نظر احساس و مشاهده اهل زمين چه فرقى است بين اينكه خداوند به آسمان دنيا فرودآيد، يا بالاى آسمانهاى برتر بر جاى بماند؟ نيز چه تفاوتى است كه ندا دردهد كه آيا آمرزش خواهى هست؟! يا چنين ندايى سرندهد. وقتى ما چنين نزديكى محبت‌آميز و اين نداى محبت‌آميز را احساس نكنيم، بين بود و نبود آن چه تفاوتى است. مگر اينكه بگوييم چنين عباراتى، مجاز و كنايه از نزديكى رحمت خداى متعال و دعوت هميشگى او به توبه و آمرزش خواهى است.

در روايات اهل بيت (ع) آمده است كه ساعتى از شب است كه اگر بنده‌اى در آن ساعت به نماز مشغول باشد و خداى عزّ و جلّ را بخواند، خداوند، خواسته او را اجابت كند و آن ساعت اول پس از نيمه‌شب است.[٢] و صدوق مستندا از امير المؤمنين «علىّ بن ابى طالب (ع)» روايت كرده است: «آن‌كس كه نيازى دارد، نياز خود را در اين ساعات سه‌گانه بخواهد: يكى ساعتهاى روزهاى جمعه و ساعت غروب آفتاب و ساعت آخر شب كه دو فرشته ندا مى‌دهند: آيا توبه كننده‌اى هست كه توبه وى پذيرفته شود؟ آيا سؤال كننده‌اى هست كه سؤال او پاسخ گفته شود؟ آيا آمرزش خواهى هست كه آمرزيده شود؟ آيا نيازمندى هست كه نياز او روا شود؟ پس به دعوت‌كننده از سوى حق پاسخ دهيد و در فاصله بين طلوع فجر و طلوع خورشيد روزى بخواهيد و اين هنگام، هنگامى است كه خداوند روزى را بين بندگانش تقسيم مى‌كند.»[٣] ٢٢- مسافتهاى بين اجرام آسمانى كه در برخى از روايات آمده است،

[١] شيعه نيز رواياتى با همين عبارات پيرامون شب جمعه دارد( ر. ك: تهذيب، ج ٣، ص ٣، شماره ٣) ولى در روايت اهل سنّت با عبارات منكرى وارده شده كه بى‌گمان ساختگى است و آن را دستهاى گناهكار ساخته است.( ر. ك: الموضوعات، ابن جوزى، ج ١، ص ١٢٢).

[٢] كافى، ج ٢، ص ٤٧٨« كلينى»، اين روايت را از« امام صادق( ع)» نقل كرده است.

[٣] خصال، ص ٥٨٠، چاپ نجف، از حديث اربعمائة.