آموزش علوم قرآن ط سازمان تبليغات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٨٢ - اشاعره

فَكانَ قابَ قَوْسَيْنِ أَوْ أَدْنى‌[١] به نقل «شهرستانى»، هم او گفته است: «آفريدگار، به دانايى دانا و به توانايى توانا و به زندگى زنده و به اراده مريد و به كلام متكلم و به گوش شنوا و به چشم بيناست» و افزايد: «اين صفات ازلى، و قائم به ذات اوست كه نه او هستند و نه غير او. اراده خداى متعال، واحد قديم ازلى است و به همه آنچه اراده مى‌كند، اعم از افعال خاص خود و افعال بندگانش تعلق مى‌گيرد و تعلق آن به افعال بندگان از اين جهت كه افعال بندگان مخلوق اوست و نه از جهت آنكه مكتسب بندگان است.

اوست كه همه چيز را، اعم از خير و شر و نفع و ضرر، اراده كرده است و همان گونه كه اراده مى‌كند و مى‌داند، آنچه را كه از بندگانش نيز مى‌داند، اراده اوست. و هم اوست كه قلم را امر كرده تا در لوح محفوظ بنويسد و آنچه نوشته است، حكم و قضاء و قدر اوست كه دستخوش هيچ دگرگونى و تبديل نخواهد شد و رخ دادن امرى خلاف اينها محال است.»[٢] به هنگام گفتگو از آيات، استدلالات اشعرى را به اين عقايد، بيان خواهيم كرد.

[١] نويسنده گرامى، عبارت و سخنان ابو الحسن اشعرى را از كتاب« الابانة» او، ص ٥- ٩ چاپ دوم حيدرآباد، نقل كرده و ما هم با رعايت امانت، آنها را ترجمه كرده‌ايم. همين عبارات و سخنان در كتاب ديگر اشعرى« مقالات الاسلاميين، ج ١، ٣٢٠- ٣٢٥» نيز آمده است.

[٢] ملل و نحل، ج ١، ص ٩٥- ٩٦.