آموزش علوم قرآن ط سازمان تبليغات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٤٧٥ - درس صد و بيست و نهم«ختم» و«طبع» در قرآن
٣٣- لِيَجْعَلَ ما يُلْقِي الشَّيْطانُ فِتْنَةً لِلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ.[١] (تا خدا به آن القائات شيطانى، كسانى را كه دلهاشان به بيمارى (نفاق و شك يا كفر و قساوت) دچار است، بيازمايد.) خدا به وسيله اين آزمون، كينه آنان را آشكار مىكند و از آنجا اغواى شيطان در انديشه اينان اثر مىگذارد كه خود همانند شيطانند.
٣٤- فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ أَمِ ارْتابُوا.[٢] (آيا در دلهايشان بيمارى است يا به شكّ افتادهاند؟) آيه بدين معنى است كه سرچشمه انحراف آنان، داراى سابقه است كه در دلهاى سنگدل آنان نهفته بوده است يا از ترديدهايى سرچشمه مىگيرد كه در ره سپرى عارض آنان شده است؟
بر همين پايه آيات ديگرى است كه از اين حالت روحى منحرف، به «مرض» تعبير كرده است و عبارت است از: آيه ١٢ و ٣٢ و ٦٠ سوره احزاب، آيه ٢٠ و ٢٩ سوره محمد و آيه ٣١ سوره مدثر.
اين چنين است آياتى كه اين حالت را به «رين»[٣] تعبير كرده است و يا به بَيْنِكَ حِجابٌ[٤] و يا به عَلى قُلُوبٍ أَقْفالُها[٥] و يا مشابه اينها. همه اينها تعبيراتى كنايى از يك معنى است كه آيات زير آن را توضيح مىدهد:
ثُمَّ قَسَتْ قُلُوبُكُمْ مِنْ بَعْدِ ذلِكَ فَهِيَ كَالْحِجارَةِ أَوْ أَشَدُّ قَسْوَةً.[٦] سپس به دنبال آن، دلهاى شما سخت گشت، دلهايى همانند سنگ يا سختتر از آن،
[١] حج، ٥٣.
[٢] نور، ٥٠.
[٣] مطففين، ١٤.
[٤] فصلت، ٥ و اسراء، ٤٥.
[٥] محمد، ٢٤.
[٦] بقره، ٧٤.