آموزش علوم قرآن ط سازمان تبليغات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١١٣ - صفات تنزيه

اينان، امروز به وهابى‌[١] مشهورند كه پيروان «شيخ محمد بن عبد الوهاب نجدى» (١١١٥- ١٢٠٦ ه. ق) به شمار مى‌آيند.[٢] در مبحث بعدى تشبثات ابو الحسن اشعرى را كه دليل بر اعتقاد به تجسيم و تشبيه است، نقل خواهيم كرد.

[١] « وهابى» منسوب به« وهاب»، پدر صاحب اين دعوت است.« آلوسى»، اين نسبت را نادرست مى‌داند. و مى‌گويد:«[ اين نسبت‌] ساخته دشمنان آنان است و آنان، خود را از اين نسبت مبرّا مى‌دانند( تاريخ نجد، ص ١١١) ولى اسنادى در دست است كه آنان خود را به اين نام ناميده و به آن افتخار مى‌كنند ر ك.: مجموعه خمس رسائل، به كوشش« شيخ سليمان نجدى»، صفحات ٤ و ٢٧ و ٨٦ و ٩٣.

[٢] صاحب جنبش وهابيت در سرزمين نجد، تحت عنوان اصلاح دينى پيشين، به غارت و چپاول سرزمينهاى مسلمانان و تكفير و كشتن و ايجاد ناامنى دست زد كه چيزى جز وحشى‌گريهاى جاهليت پيشين و بازگشت به عقب نبود. استعمار غرب كه در آن روزگار منتظر فرصتى براى ازهم‌پاشى كشورهاى اسلامى و اختلاف آفرينى بين مسلمانان بود، از اين جنبش وحشيانه بهره گرفت و اين جنبش- خواسته يا ناخواسته- با از ميان بردن رونق و شكوه اسلام عزيز، بزرگترين خدمت ممكن را به استعمار كافر انجام داد كه وَ لَقَدْ صَدَّقَ عَلَيْهِمْ إِبْلِيسُ ظَنَّهُ فَاتَّبَعُوهُ( سباء، ٢٠) و الَّذِينَ ضَلَّ سَعْيُهُمْ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ هُمْ يَحْسَبُونَ أَنَّهُمْ يُحْسِنُونَ صُنْعاً.( كهف، ١٠٤) عقيده« وهابيان» در صفات، همان عقيده ظاهربينان پيشين است، چنانكه« عبد اللّه بن محمد اندلسى» مالكى در قصيده خود، خدا را به داشتن چهره، چشم، دست و نزول به آسمان دنيا وصف مى‌كند.- ر. ك: قصيده او در« اربح البضاعة فى معتقد اهل السنة و الجماعة»، ص ٣٢، مكة مكرمة، ١٣٩٣ ه. ق، گردآورى به‌وسيله علىّ بن سليمان آل يوسف).