آموزش علوم قرآن ط سازمان تبليغات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ١٨٨ - درس صد و يازدهم خدا و اعضا و اندامها

است كه اين تأويل به دلايل گوناگون نادرست است: نخست اينكه «أيد» جمع «يد» به معنى نعمت نيست و «أيادى» به اين معنى است. دوم اينكه اين شخص، قدرت واحد را ثابت نكرده، پس چگونه قدرتها را ثابت مى‌كند. سوم اينكه خداوند پيرامون برترى آدم مى‌گويد: او را به دست خود آفريدم‌ لِما خَلَقْتُ بِيَدَيَ‌ و چگونه «يدىّ» به معنى قدرت است، حال آنكه شيطان نيز به قدرت خداوند آفريده شده است».

«محمد بن اسحاق بن خزيمه»، فصلى از كتاب «التوحيد و الصفات» خود را به اثبات چهره و ديگر اعضا و اندامها براى خداى متعال اختصاص داده و به آيات و رواياتى استناد كرده كه از آن جمله است:

وَ يَبْقى‌ وَجْهُ رَبِّكَ‌[١] (و زنده ابدى، ذات خداى منعم با جلال و عظمت است).

كُلُّ شَيْ‌ءٍ هالِكٌ إِلَّا وَجْهَهُ.[٢] (هر چيزى جز ذات او نابود مى‌شود).

وَ اصْبِرْ نَفْسَكَ مَعَ الَّذِينَ يَدْعُونَ رَبَّهُمْ بِالْغَداةِ وَ الْعَشِيِّ يُرِيدُونَ وَجْهَهُ.[٣] ( [اى پيامبر] هميشه خويش را با كمال شكيبايى به محبت آنان كه صبح و شام، خدا را مى‌خوانند و رضاى او را مى‌طلبند، وادار كن).

فَأَيْنَما تُوَلُّوا فَثَمَّ وَجْهُ اللَّهِ‌[٤] (به هر طرف روى كنيد، به سوى خدا روى آورده‌ايد).

لِلَّذِينَ يُرِيدُونَ وَجْهَ اللَّهِ‌[٥] ( [صله رحم و احسان به فقيران‌] براى آنان كه مشتاق لقاى خدا هستند [بهترين كار است‌]).

وَ ما آتَيْتُمْ مِنْ زَكاةٍ تُرِيدُونَ وَجْهَ اللَّهِ‌[٦] (آن زكاتى كه از روى شوق و اخلاص به خدا به فقيران داديد [ثوابش چندين برابر شود]).

إِنَّما نُطْعِمُكُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ.[٧] (و [گويند] ما فقط براى رضاى خدا به شما طعام مى‌دهيم.)

[١] الرحمن، ٢٧.

[٢] قصص، ٨٨.

[٣] كهف، ٢٨.

[٤] بقره، ١١٥.

[٥] روم، ٣٨.

[٦] روم، ٣٩.

[٧] انسان، ٩.