آموزش علوم قرآن ط سازمان تبليغات - معرفت، محمد هادى - الصفحة ٤٠٩ - درس صد و بيست و ششم آيات متشابه سورههاى كهف تا نمل

اين كيفر، كيفرى متناسب با كينه‌توزى و پافشارى آنان در برابر حق و كوشش آنان در خاموش كردن نور خدا در زمين است.

١٦٣- آيه ٧٦، سوره مريم‌ وَ يَزِيدُ اللَّهُ الَّذِينَ اهْتَدَوْا هُدىً‌.- و خدا هدايت‌يافتگان را بر هدايت مى‌افزايد».

مضمون آيه نمايانگر توفيق و افزايش عنايت و الطاف الهى است.

١٦٤- آيه ٢٥- ٢٦، سوره طه: قالَ رَبِّ اشْرَحْ لِي صَدْرِي. وَ يَسِّرْ لِي أَمْرِي‌.- موسى به خدا عرضه داشت: پروردگارا (اكنون كه مرا به رسالت به سوى فرعون روانه داشتى) پس به من شرح صدر و سينه‌اى گشاده عطا فرما».

آيه در زمينه خواهش موسى (ع) از خداى متعال و تضرع به درگاه اوست كه عنايت و لطف ويژه خود را به او ارزانى دارد. لطف و عنايتى كه مختص بندگان پرهيزكار و مجاهد در راه اوست و مفهومى جز خواستن توفيق از خداى متعال ندارد.

مفهومش نه اضطرار است و نه اكراه بر امر ناممكن.

١٦٥- آيه ٥٠، سوره طه: قالَ رَبُّنَا الَّذِي أَعْطى‌ كُلَّ شَيْ‌ءٍ خَلْقَهُ ثُمَّ هَدى‌.- (فرعون از موسى پرسيد: خداى شما كيست؟) موسى (ع) در پاسخ گفت: خداى ما آن كسى است كه همه موجودات جهان را نعمت وجود بخشيد، سپس آنان را به راه كمال هدايت كرده است».

قرائت درست و معروف، «خلقه» به سكون لام است كه به معنى آفرينش و پيدايش هر چيز است و نيز مفعول دوم «اعطى» است. با اين توضيح، معنى آيه چنين است: «پروردگار ما كسى است كه آفرينش اشيا را به آنها بخشيد، سپس آنها را به راههاى زندگى هدايت كرده و آن هدايتى تكوينى است كه ذاتى اشيا مى‌باشد».

مقصود از اشيا (در اينجا) به قرينه‌ ثُمَّ هَدى‌.- سپس آنها را هدايت كرد.» موجودات عينى است. اين سخن با گفته «اشعرى» در اثبات عقيده خود به جبر- مبنى بر اينكه «كلّ شي‌ء» دربرگيرنده همه چيز و از جمله اعمال اختيارى است- منافات دارد. همان گونه كه گفته شد، هدايت و راهنمايى نسبت به اشياى عينى ممكن است.

١٦٦- آيه ٢٣، سوره انبياء: لا يُسْئَلُ عَمَّا يَفْعَلُ وَ هُمْ يُسْئَلُونَ‌.- و خدا بر هر چه‌