تفسير ونقد وتحليل مثنوى جلال الدين محمد مولوى - علامه جعفری - الصفحة ٤٠٦ - از آن جهت كه از مقام عظمت ربوبى هيچ كس احساس ننگ نمى كند ، لذا كسى نمى تواند به خدا حسادت بورزد
اصل ولايت و مهدى قائم عليه السلام
اصل ولايت
با نظر به احساس دوم ( امكان وصول به مزيتى كه طرف ديگر دارا است ) مطلبى را كه جلال الدين مى گويد ، به خوبى روشن مى گردد ، زيرا - عظمت و كمال و برترى خداوند بىنهايت است و هيچ عاقلى احتمال نمى دهد كه روزى فرا رسد كه داراى كمال و جلال و عظمت و جمال بىنهايت بوده باشد ، يعنى همه مى دانند كه هرگز نمى توان خدا شد ، لذا حسد به خدا مفهومى ندارد .
اما اين مطلب را هم نبايد ناديده بگيريم كه چون هر انسانى به جهت تشابهى كه در افراد ديگر با خود مى بيند ، مادامى كه دليل قاطعانه نداشته باشد كه ناتوانى او را اثبات كند ، همواره در ذهنش اين معنا خطور خواهد كرد كه من هم مى توانم مانند او باشم ، يا اى كاش اين مزيت از او گرفته شود و به من داده شود .
اين آرزو اگر در صورت رقابت منطقى نبوده باشد يكى از آن آرزوهاى بىاساس است كه عمر انسانى را بىهوده تباه مى كند .
پس به هر دورى وليّى قائم است تا قيامت آزمايش دائم است هر كه را خوى نكو باشد برست هر كسى كاو شيشه دل باشد شكست پس امام حى قائم آن ولى است خواه از نسل عمر خواه از على است مهدى و هادى وى است اى راه جو هم نهان و هم نشسته روبه رو
اصل ولايت و مهدى قائم عليه السلام در چند بيت فوق جلال الدين به دو موضوع مهم از عقايد اسلامى اشاره مى كند در تفسير ابيات مزبوره اختلافات زيادى ميان مفسرين ديده مى شود . اين اختلافات ناشى از آن عقايد مذهبى است كه جلال الدين را به آنها منسوب مى سازند و در پايان توضيح در بارهء ولايت و موضوع مهدى عليه السلام به طور اختصار اشاره خواهيم كرد :
اصل ولايت علما و دانشمندان اسلامى در تفسير معناى ولايت مسايل زيادى را مطرح مى كنند .
در قرآن مجيد در آيات ذيل كه مادهء ولايت با مشتقات گوناگون وارد شده است مورد