شرح تجريد الاعتقاد - الشعراني، ابو الحسن - الصفحة ٥٤٥ - نمونه از فضائل على عليه السلام

و أحلمهم.

با گذشت و بردبار بود بيش از همه كس. مروان حكم كه از دشمنان سرسخت او بود على عليه السّلام در روز جمل بر او دست يافت و اسيرش كردند آن حضرت رها كرد و عبد اللّه زبير را روز جمل اسير كردند و او دشنام ميداد و از او درگذشت و ميفرمود زبير از ما اهل- بيت بود تا پسرش بزرگ شد او را بدشمنى ما واداشت. سعيد بن عاص را همچنين عفو فرمود و عايشه را پس از حرب جمل با بيست زن بمدينه فرستاد و از حرمت و تكريم او فروگذار نكرد و اهل بصره را عفو فرمود. معاويه در جنگ صفين آب را بر لشكريان على عليه السّلام بست. على آن را بازگرفت اصحاب هر چه گفتند آب را بر لشكر معاويه نبست.

و أشرفهم خلقا.

در خوش‌خوئى از همه كس بالاتر بود چنانكه عمرو بن عاص او را نسبت به طيبت و شوخى داد صعصعة بن صوحان گفت تا پيش ما بود مانند ما بود نرم خوى و متواضع و و خواهش‌پذير با اين حال از او ميترسيديم مانند مقصرى اسير و بسته در دست دژخيم كه خواهد سر او جدا كند معاويه با قيس بن سعد گفت خدا رحمت كند ابا حسن را كه خوش روى و گشاده بود بسيار شوخ و طيبت گوى قيس گفت با آن همه طيبت گوئى چنان از او ميترسيديم كه از شير انبوه يال گرسنه و آن هيبت تقوى بود نه مانند آن هيبت كه فرومايگان شام از تو ميترسند.

و أقدمهم إيمانا.

٩- علي عليه السّلام نخستين كسى بود كه بپيغمبر ايمان آورد و تفصيل آن در كتب سير و تواريخ مذكور است و در دسترس همه كس موجود الّا آنكه بعض ياوه‌گويان بى‌تميز و احمقان بى‌همه چيز گويند چون على عليه السّلام كودك بود و بسن تكليف نرسيده ايمانش صحيح نبود و عجب است كه اين كلام را از جاحظ هم نقل كردند و گوينده هر كه باشد در سخنش ادله بسيار بر حمق او است، اول آنكه پنداشت صحيح و باطل فقهى مناط حكم‌