شرح تجريد الاعتقاد - الشعراني، ابو الحسن - الصفحة ١ - فصل اول در وجود و عدم

]المقصد الاول فى الامور العامه‌]

بسم اللّه الرّحمن الرّحيم‌ رتّبته على ستّة مقاصد: المقصد الأوّل في الامور العامّة.

و فيه فصول:

امور عامه مسائل چندى است كه در همه علوم بكار ميرود چون اختصاص بنوع خاص از موجودات ندارد مانند علت و معلول. در طب علت و معلول هست مثلا سرما خوردن علت تب است و در گياه‌شناسى مانند نور و آب براى پروردن و باليدن گياه و در علوم اجتماعى و انسانى مانند اتفاق و اتحاد براى ترقى. و در علم دين مانند تقوى براى سعادت. هيچ حادث بى‌علت نيست و اين سخن در هر موجودى است از اينجا گويند امور عامه بحث ميكند از احوال موجود مطلق آن را علم كلى نيز گويند يا الهى بمعنى اعم و فلسفه اولى‌

و علوم ديگر كه بحث از احوال موجود خاص ميكند علوم جزئيه گويند مانند طب از بدن انسان و حساب از عدد و متكلمان و فلاسفه هر دو از امور عامه بحث كردند.

]فصل اول در وجود و عدم‌]

الفصل الأوّل في الوجود و العدم و تحديدهما بالثابت العين و المنفيّ العين و الّذى يمكن أن يخبر عنه و نقيضه أو بغير ذلك يشتمل على دور ظاهر.

علامه فرمود در اين فصل مسائل مهم و بزرگى موجود است اين مسأله نخستين آنها است كه وجود و عدم را تعريف نتوان كرد. جماعتى از حكما و متكلمان خواستند