شرح گلستان - خزائلى، محمد - الصفحة ٤ - سرآغاز
سرآغاز
هو العزيز
خداوند بزرگ كه پرورنده و راهنماى استعداد ما است به برخى از اقوام و ملل كه شايسته بقا و ابديت هستند بر مقتضاى حكمت خويش امتيازاتى عطا فرموده است تا آن امتيازات، ضامن جاودانى ذكر و خلود نام آنان باشد. چنانكه رقم حكمت از دفتر يونان هرگز سترده نميشود و نقش هنر بر صفحات طومار ملت روم هميشه باقى است. ما مردم ايران بحمد اللّه از اين عطيه بىبهره نيستيم و دو فضيلت خدا داده، سرمايه بقا و جاودانى كشور و ملت ما است.
نخستين مزيتى كه بما ارزانى شده پيروى از مذهب شيعه اثنا عشرى است كه خاتم مذاهب دين مبين اسلام است. بزرگان اين مذهب، مردمى پاك و دانادل بودهاند و در هررشته از علوم و معارف و كمالات، تتبعها و تحقيقها كردهاند و ايرانيان پاكدل و صاحب ذوق از صدر اسلام، پيروى اين آيين را برگزيدهاند و ذوق سليم خود را در تركيب مبانى و استنباط احكام و قوانين آن بكار داشتهاند. ايرانيان در طول چهارده قرن تاريخ خود، هميشه حامل لواى كاملترين مذاهب اسلامى بودهاند و اقوام و ملل گوناگون مسلمان از ايرانيان بوسيله كتابهايى كه نوشتهاند و آثار و نهضتهائى كه در جهان از خود بروز دادهاند بهرهور شدهاند. هماكنون كشور ما از جهت موقع مذهبى و وضع جغرافيايى در مجالس والا قرار دارد و در اينزمان كه برخى از اقوام جاهطلب ميخواهند دوره جاهليت را بازگردانند و تعصبات جاهلانه و امتيازات نژادى را پيش كشند و براى خود زمينه توسعهطلبى فراهم آورند چه از اين بهتر كه ما بجاى تمسك به چنين اصلى كه دين اسلام از ديرزمان آنرا محكوم ساخته و دنياى امروز هم يكسره از آن اعراض دارد، نداى وحدتخواهى برداريم و عرب و ترك و فارس را بوحدت اسلامى دعوت كنيم و مذهبى را به آنان بشناسانيم كه حافظ همه سنتها و تأمينكننده همه آزاديها است.
كه چشمه فياض آن خشكيدنى نيست و در شاهراه مستقيم آن هيچ مانعى پيش نمىآيد و تا اوج سعادت ابدى امتداد مييابد.
دومين فضيلتى كه خداوند بخشنده به ملت و كشور ما عطا فرموده، ادب پرمايه و توانگرى است كه با جلاى خاص خود چشم عالميان را بخويش متوجه ساخته است تا جايى كه همه ملتها سرزمين ما را كشور گل و بلبل و عرصه ذوق و هنر شناختهاند. خورشيد تابان و آسمان