شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ١٨١ - ٩٩٩٠ نسيتم ما ذكرتم، و أمنتم ما حذرتم، فتاه عليكم رأيكم، و تشتت عليكم أمركم
خود را» يعنى آنچه را باعث پستى مرتبه او مىشود، و آنچه را باعث بلندى مرتبه او مىگردد.
٩٩٨٧ نعما للعبد أن يعرف قدره، و لا يتجاوز حده.
نيكو چيزيست از براى بنده اين كه بشناسد قدر خود را، و در نگذرد از حد خود.
٩٩٨٨ نفاق المرء من ذل يجده فى نفسه.
نفاق مرد از خوارييست كه مىيابد آن را در نفس خود، «نفاق» چنانكه مكرر مذكور شد اينست كه باطن كسى بالظاهر او موافق نباشد و در ظاهر چاپلوسى و اظهار محبت و دوستى كند با كسى و در باطن بر خلاف آن باشد، و مراد مذمت اين معنيست و اين كه از اين ناشى مىشود كه آدمى در نفس خود ذلت و خوارى بيابد و كسى كه نفس خود را شريف و بلند مرتبه يابد اين را ننگ و عار خود داند.
٩٩٨٩ نزه عن كل دنية نفسك، و ابذل فى المكارم جهدك تخلص من المآثم و تحرز المكارم.
پاكيزه گردان از هر صفت پستى نفس خود را، و بذل كن در كسب مكارم طاقت خود را، تا اين كه خالص گردى از مآثم، و جمع كنى مكارم را، «مآثم» بمعنى گناهانست، و «مكارم» أخلاق و افعال نيكوست كه آدمى به آنها عزيز و گرامى گردد.
٩٩٩٠ نسيتم ما ذكرتم، و أمنتم ما حذرتم، فتاه عليكم رأيكم، و تشتت عليكم أمركم.
فراموش كرديد آنچه را ياد آورده شديد، و ايمن گشتيد از آنچه ترسانيده شديد، پس حيران شد بر شما رأى شما، و پراكنده شد بر شما كار شما، ظاهر اينست كه اين كلامى باشد كه بأصحاب خود فرموده باشند بعد از اين كه مكرر ايشان را نصيحت