شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٤٢٠ - ١٠٨٥٧ لا ينفع زهد من لم يتخل عن الطمع و يتحل بالورع
نيست پرهيزگاريى سودمندتر از ترك حرامها و اجتناب گناهان چنانكه مكرر مذكور و شرح شد.
١٠٨٥٥ لا يأمن أحد صروف الزمان، و لا يسلم من نوائب الأيام.
ايمن نيست أحدى از تغييرات زمان، و سالم، نمىماند از مصيبتهاى روزگار، غرض شكوه از زمانست و اين كه اعتماد بر آن نبايد كرد و مغرور بآن نبايد شد.
١٠٨٥٦ لا يهلك على التقوى سنخ أصل، و لا يظمأ عليها زرع.
هلاك نمىشود بر پرهيزگارى أصل أصلى، و تشنه نمىماند بر آن زرعى، مراد ترغيب بپرهيزگاريست و اين كه با بنا گذاشتن كارها بر آن هلاك نمىشود، يعنى باطل نمىشود ريشه اعتقادى و تشنه نمىماند دانه عملى كه كاشته شود، و ممكن است مراد به «أصل» عملهاى بزرگ باشد و به «زرع» عملهاى خرد، يا بأصل شخص عامل باشد و بأصل آن ذات آن و بزرع همان عمل باشد، و لفظ هلاك باين أنسب است.
١٠٨٥٧ لا ينفع زهد من لم يتخل عن الطمع و يتحل بالورع.
سود نمىدهد زهد كسى كه خالى نباشد از طمع، و زيور نيافته باشد بپرهيزگارى، «زهد» بمعنى ترك دنيا و بى رغبتى در آنست، و «سودمند نبودن آن با خالى نبودن از طمع» ظاهرست، چه زهد با طمع مجرد دعوى زهدست يا زهد از بعضى لذات دنيويست و اگر نه زهد كامل با طمع جمع نمىشود، و همچنين «سودمند نبودن آن با زيور نيافتن بپرهيزگارى» ظاهرست، چه ظاهرست كه ترك دنيا با ارتكاب بعضى محرمات بسبب رستگارى نمىگردد، و در أكثر نسخهها «يتحلى» واقع شده با ياء، و بنا بر اين ترجمه اينست كه: سود نمىدهد زهد كسى كه خالى نيست از طمع