شرح محقق بارع جمال الدين محمد خوانسارى بر غُرر الحكَم و دُرَر الكَلم - آقا جمال خوانسارى - الصفحة ٤٢٨ - ١٠٨٩١ لا خير فى أخ لا يوجب لك مثل الذى يوجب لنفسه
يتداركها بالتوبة، و رجل يجاهد نفسه على طاعة الله سبحانه.
نيست خيرى در دنيا مگر از براى يكى از دو مرد، مردى كه گناه كرده باشد گناهانى را پس او تدارك و بازيافت كند آنها را بتوبه و رجوع و پشيمانى، و مردى كه جهاد كند با نفس خود بر فرمانبردارى خداى سبحانه.
١٠٨٨٦ لا ينجو من الله سبحانه من لا ينجو الناس من شره.
رستگارى نمىيابد از خداى سبحانه كسى كه رستگارى ندارند مردم از شر او.
١٠٨٨٧ لا يؤمن الله عذابه من لا يأمن الناس جوره.
ايمن نمىگرداند خدا از عذاب خود كسى را كه ايمن نيستند مردم از ستم او.
١٠٨٨٨ لا يقرب من الله سبحانه الا كثرة السجود و الركوع.
نزديك نمىگرداند بخداى مگر بسيارى سجود و ركوع يعنى بسيارى نماز، و مراد اينست كه چيزى مثل آن نزديك نمىگرداند يا هر گاه بى آن باشد و مراد نزديكى معنويست و رفعت و بلندى مرتبه در درگاه او.
١٠٨٨٩ لا يذهب الفاقة مثل الرضا و القنوع.
نمىبرد درويشى و احتياج را چيزى مثل خشنودى و رضا بنصيب و بهره خود.
١٠٨٩٠ لا لوم لهارب من حتفه.
نيست ملامتى از براى هيچ گريزنده از مرگ خود. ممكن است مراد كسى باشد كه بگريزد از جائى كه مظنه مرگ او باشد مثل جائى كه وبا يا طاعونى در آن پيدا شود، و ممكن است كه مراد بمرگ شامل قتل نيز باشد و بنا بر اين بايد تخصيص داد بغير جهاد شرعى، و در جهاد شرعى نيز در بعضى صور كه تجويز آن شده.
١٠٨٩١ لا خير فى أخ لا يوجب لك مثل الذى يوجب لنفسه.