٧٦٢/ ٣ زيرا اين اخبار از رسول خدا ٦ به اعتبار آن‌چه كه در يكى از معراج‌هايش از پيامبران نامبرده مشاهده كرده مى‌باشد، در حالى كه او را سى و چهار معراج بوده كه ابو نعيم حافظ اصفهانى آنها را جمع آورده است، و چگونه ممكن است اين حال در اين پيغمبران هفت‌گانه نامبرده محدود شود؟ و روشن است كه رسولان و انبيا بسياراند و در ميان‌شان كاملانى- به تعريف الهى- مانند داود ٧ وجود دارد كه نصّ صريح و روشن بر خلافتش آمده؛ و همين‌طور غير او، بنابراين مراتب برزخى آنان كجا تعيّن مى‌يابد؟ در حالى كه جز دو عالم بالا و پائين عالم ديگرى وجود ندارد، پائين محل تعيّنات مراتب اشقيا است؛ پس مشخص مى‌شود كه تعيّنات مراتب انبيا و كاملان در مراتب آسمانى است و اين مشاهده خاص از پيغمبر ٦ نسبت به اين پيغمبران هفت‌گانه در آن حال موجبش مناسبات صفاتى و يا فعلى و يا حالى بوده- نه غير اينها- مانند يحيى ٧ كه گاهى با عيسى ٧ است و گاه ديگر با هارون ٧، و اين جز به واسطه امرى كه اقتضاى اشتراك آن دو را مى‌كند نمى‌باشد، اين سخن حضرت شيخ قدس سره بود.

٧٦٣/ ٣ پس آن‌چه كه حضرت شيخ قدس سره در كتاب نصوص بيان داشته مشتمل بر بيان مناسبت مرتبيّت بر وجوهى چند- از جهت معادن اصلى و مظاهر مثالى مطلق و مظاهر مثالى بهشتى آن (مناسبت مرتبيت) و بازار و خلعت‌ها و تحفه‌هاى گوناگون و مظاهر كثبى (بلندى) با تفاوت‌شان از حيث طول و شرف و غير اينها و مرتبه كمالى، و از مناسبت بين مردمان به حسب مراتب سعادت و شقاوت عموما و خصوصا- مى‌باشد.

٧٦٤/ ٣ اما بيان چگونگى اندراج اين انواع در چهارتاى گفته شده:

٧٦٥/ ٣ و اما عينيّت؛ در آن مزاجيّت از نظر دورى و نزديكى مرز اعتدال و از جهت توابع مزاج از شرطها و سبب‌هاى آماده‌ساز نهفته شده است، خلاصه تمام وسايط بين حق تعالى و بين او در كاراند تا استعداد او (بنده) براى قبول آن (فيض او) كامل گردد.

٧٦٦/ ٣ و اما غيبيّت؛ در آن وجوهى چند نهفته:

٧٦٧/ ٣ نخست مناسبت روحانى كه تعيّنش به حسب تفاوت مزاج نامبرده تفاوت مى‌كند.