ترجمه مصباح الانس ابن فناري (شرح مفتاح الغيب صدرالدين قونوى) - خواجوي، محمد - الصفحة ٣٣٩ - فصل دوم در تعين دوم

٤٣/ ٤ و چون اراده و ميل به مراد و مقصود از جهت اختصاص دادن و يا ترتيب و يا آشكار كردن و يا پنهان نمودن است و نهايت طلب آن ظهور كمال اسمائى به واسطه اين ترتيب و به حكم اين ظهورى كه از خصوصيات علم است مى‌باشد، از اين روى اراده داخل در علم و پديد آمده از آن است.

٤٤/ ٤ و چون حقيقت قول (كلام) نفسى است كه برانگيخته شده از باطن نفس كشنده مى‌باشد و فراگير معنايى كه ظهور خود را و متعيّن شدن به حسب مرتبه و يا مراتبى كه در خارج «مخارج» ناميده مى‌شود درخواست دارد، لذا از حيث اين طلب و درخواست داخل در اراده است.

٤٥/ ٤ و چون قدرت عبارت است از تمكّن و نفوذ بر تأثير و اثربخشى در آشكار كردن آن‌چه كه آشكارى مى‌طلبد، لذا داخل در قول (كلام) و برانگيخته از آن است.

٤٦/ ٤ و چون جود و بخشش عبارت از تمكّن و توانايى بر قبول اقتضاى بذل و ايثار از جهت ذات و صفت؛ به هرچه كه در او از كمال و نفع براى هرچه كه استحقاق آن را از جهت حال و يا سئوال دارد مى‌باشد، لذا از جهت تمكّن داخل در قدرت و منشعب از آن است.

٤٧/ ٤ و چون اقساط (دادگرى) بذل و بخشش بهره و نصيب هرچه كه داراى قسط و عدالت استعدادى است مى‌باشد، بدان از جود آن‌چه را كه مى‌بخشد مى‌پذيرد؛ لذا داخل در جود است و از آن پديد آمده است.

٤٨/ ٤ اين چگونگى ترتّب (اسماء) ائمه هفتگانه است به تفصيل، و موضع جمع تمام اين اسماء ظاهر كلمه اسم «الله» از دو جهت است: جهت وجود و جهت حقايق معين آنها (موجودات) چون حقيقتى كه عين تعيّن دوم است ويژه ظاهر كلمه اسم «الله» است كه موضع جميع تمام حقايق اصلى و فرعى و كونى و الهى مى‌باشد.

٤٩/ ٤ و ظاهر اسم «رحمان» موضع و مجمع آن‌ها از يك جهت- يعنى وجود- مى‌باشد، چون رحمت شامل عين وجود است.

٥٠/ ٤ و اسم «حى» جامع آنها از حيث كمال فراگير است.

٥١/ ٤ و «عليم» از حيث عموم تعلق.