آنها نمى‌باشد، با اين كه احاديث اسم اعظم دلالت داخل بودن در آنها را دارد؛ ولى خداوند آنها را- جز بر نبى و يا ولى- پوشانيده است، و به زودى سخن حضرت شيخ قدس سره را در اين‌باره خواهى شنيد.

٨٢٩/ ٣ و اما احصاء و شمردن آنها يكى يكى؛ در دو روايت مختلف از ابو هريره آمده و و احمد بيهقى (صاحب سنن) گفته كسى روايت كرده كه در روايتش ضعف و سستى مشهود است، و ابو عيسى ترمذى (صاحب سنن) به چيزى از اين اشاره دارد؛ و همين‌طور غزالى هم گفته.

٨٣٠/ ٣ و اما (پاسخ سئوال) سومى اين كه: تمثيل اسماء به صفات بر اين پايه است كه آنها اصول تعيّنات‌اند كه به واسطه تعلقات حاصل مى‌شوند، و دلالت متعيّنات بر مطلق پيشين به سبب دلالت تعيّنات است، پس آنها سزاوار به تمثيل‌اند؛ و اگرچه (تمثيل) به متعيّنات نيز (چنان كه در جدول گفته شده) درست است.

٨٣١/ ٣ و مناسب مقام چيزى است كه حضرت شيخ قدس سره در شرح احاديث اسم اعظم بيان داشته، چون در بيان او فوايد عالى و بهره‌هاى وافى است، گفته: آن‌چه را كه شهود كامل مى‌رساند اين است كه حق تعالى به اعتبار اطلاقش هيچ حكمى چه به سلب و يا اثبات و يا حصر و محدوديت- در آن جمع (اطلاقى) و يا غير آن- بر او تعيّن نمى‌پذيرد، مانند تعقل اقتضاى ايجاد و يا مبدئيت، بلكه او را (در آن مقام) تحقق و ثبوت به تمام احكام و اوصاف مى‌باشد، و همگى اينها از حيثيت تعيّن مشتمل بر تمام تعيّنات و اعتبارات‌اند و نسبت وحدت و كثرت از او منشعب مى‌شود، پس نه در او حصر و محدوديتى است و نه تنزيه و دور بودنى از حصر و محدوديت، بنابر اين همه آنجا هستند و در آنجا نه كل است و نه جزو و نه آنجايى، و خداوند به اين مطلب آگاهى داده و فرموده: وَ هُوَ مَعَكُمْ أَيْنَ ما كُنْتُمْ‌، يعنى: هر كجا هستيد او با شما است (٤- حديد) و: بِكُلِّ شَيْ‌ءٍ مُحِيطٌ، او به هر چيزى احاطه دارد (٥٤- فصلت) او به ظاهر هر ذره و آن‌چه كه از آن كوچكتر است؛ و نيز به باطن آن احاطه دارد، با اين كه با هر چيزى به حسب آن چيز است، و شكى نيست كه همراه هرگاه مقيّد الذات باشد ملازم هم با تقييد او را همراه است، از اين روى فرمود: أَيْنَ ما كُنْتُمْ‌، يعنى هرگونه كه هستيد، جز آن‌كه اين‌