مفردات نهج البلاغه - قرشی، سید علی اکبر - الصفحة ٨١٣ - فرعون
منظور از «فرط» صرف مقدم بودن است
درباره مردگان فرموده: «اولئكم سلف غايتكم و فراطّ مناهلكم الذين كانت لهم مقاوم العزّ و حلبات الفخر...» خ ٢٢١ ٣٣٨ فراّط (بر وزن طلاب) جمع فارط به معنى متقدم است، يعنى آنها گذشتگان غايت و مرگ شما هستند، (كه پيش از شما به مقصد شما رسيدند) و پيش افتادگان به آبشخور شما مىباشند كه داراى مقامها و منزلتهاى عزّت و گروههاى افتخار بودند.
فرع
بالارفتن.
«فرع الجمل: «صعده»
شاخه درخت را به علت بالا رفتن فرع گفتهاند، به فرزندان فروع گويند كه از اصل «پدر» برخاسته و منشعب شدهاند، مواردى از آن در «نهج» آمده است: «او منبر يفرعه» خ ٣٢ ٧٥ يعنى يا منبريكه بر آن بالا رود، مغيرة بن اخنس به عثمان بن عفان گفت من به نفع تو از عهده على ٧ بر مىآيم امام ٧ به او فرمود: «يا بن اللعين الابتر و الشجرة التى لا اصل لها و لا فرع انت تكفينى...» خ ١٣٥ ١٩٣، پدر اخنس از منافقان بود لذا «اللعين» فرموده و بودن فرزندى مانند اخنس مانند نبودن است لذا «ابتر» فرموده، (لا اصل لها و لا فرع) اشاره به عدم اصالت خانواده است، مغيره برادرى داشت به نام «ابو الحكم بن اخنس» كه در «احد» بدست امير صلوات الله عليه كشته شد، از آنجا نسبت به امام ٧ عداوت داشت
فرعون
لقب پادشاهان مصر قديم است كه به صيغه مفرد و جمع پنج بار در «نهج» آمده است، يكدفعه منظور فرعون موسى است كه فرموده: «لقد دخل موسى بن عمران و معه اخوه هارون على فرعون و عليهما مدارع الصوف» خ ١٩٢ ٢٩١ و نيز آنجا كه راجع به فتنه اهل ضلال بعد از رحلت رسول خدا ٦ فرموده: «حتى اذا قبض الله رسوله ٦ رجع قوم على الاعقاب... و وصلوا غير الرحم و هجروا السبب الذى امر بمودّته... ذهلوا فى السكرة على سنّة من آل فرعون من منقطع الى الدنيا راكن او مفارق للدين مباين» خ ١٥٠ ٢٠٩ يعنى به زمان كفر برگشتند، به رحم و اهل بيت آن حضرت وصل نشدند، و اهل بيت