معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٧١٣ - تعريف قصه قرآنى

گروهى كوته‌بين و سطحى‌نگر و نيز بى‌دينان به چنين آيات متشابهى تمسك كرده و ارتكاب خطا و گناه را بر پيامبران پاك الهى روا دانسته‌اند. استاد اين آيات را به ترتيب پيامبران؛ از آدم‌ (ع) تا پيامبر خاتم (ص) آورده‌اند و با ارجاع آنان به محكمات و تأويلات درستى كه از خاندان وحى (ع) رسيده است، تفسير صحيح مى‌كنند و به شبهاتى كه درباره قداست و عصمت انبيا وجود دارد، پاسخ مى‌گويند.[١]

در كتاب‌ تنزيه انبيا، از آدم تا خاتم‌ كه درس‌گفتارهاى استاد در اين باره است، به موضوع ياد شده پرداخته شده است.

٤. اسرائيليات يكى از آفات مهم تفسير مأثور به شمار مى‌رود و نمونه‌هاى فراوانى براى آن در كتاب‌هاى تفسيرى وحديثى مى‌توان سراغ گرفت. استاد آيت‌الله معرفت در كتاب‌ التفسير و المفسرون فى ثوبه القشيب‌ به نقد نمونه‌هايى از اسرائيليات كه در كتب تفسير پراكنده است مى‌پردازند. بيشتر اين نمونه‌ها در ارتباط با قصه‌هاى قرآن است.

نمونه‌هاى اسرائيليات در چاپ نخست اين كتاب حجم بيشترى را فرا گرفته‌[٢] و در ويرايش دوم، از حجم آن كاسته و مواردى از آن گزينش شده است.[٣] در ترجمه فارسى اين كتاب: تفسير و مفسران‌، اين بخش حجم اندكى به خود اختصاص داده است.[٤]

اكنون مباحثى چند در باب قصص قرآن را بر اساس كتاب‌ علوم قرآنى‌ و نقد شبهات پيرامون قرآن كريم‌ از استاد آيت‌الله معرفت (ره) پى مى‌گيريم.

تعريف قصه قرآنى‌

قِصَص جمع قصّه و مصدر آن قَصص گزاره‌هايى از پيشينيان است كه با زبان وحى بر پيامبر اسلام (ص) بازگو شده است تا براى بازماندگان مايه‌

[١] . ر. ك: محمدهادى معرفت، التمهيد فى علوم القرآن، ج ٣، صص ٤٦١- ٤١٨.

[٢] . ر. ك: التفسير و المفسرون، ج ٢، صص ٣١١- ١٤١.

[٣] . همان، صص ٧٣٠- ٦٤٤.

[٤] . التفسير و المفسرون، چاپ ٢، صص ١٣٨- ١٢٨.