معرفت قرآنى (يادنگار آيت الله محمد هادي معرفت) - كنگره بزرگداشت آيت الله معرفت - الصفحة ٥٩١ - تحليل و بررسى
آيتالله طالقانى در تفسير پرتوى از قرآن، محمد تقى شريعتى در تفسير نوين، حجتالاسلام اهتمام در فلسفه احكام، دكتر پاكنژاد در اولين دانشگاه و آخرين پيامبر، مهندس بازرگان در كتابهاى راه طى شده، باد و باران در قرآن، مطهرات در اسلام و محمدعلى رضائى اصفهانى در كتابهاى درآمدى بر تفسير علمى قرآن (١٣٧٥ ش) پژوهشى در اعجاز علمى قرآن (١٣٨١ ش) اشارات علمى اعجازآميز قرآن (١٣٨٣ ش) و ناصر رفيعى در تفسير علمى قرآن (١٣٨٢ ش) و ...
تحليل و بررسى
اين افراد را مىتوان به چند دسته تقسيم كرد كه هر گروه هدف خاصى را دنبال مىكردهاند.
١. برخى افراد در پى فهم بهتر قرآن به وسيله علوم تجربى بودهاند، و حتى شرايط و ضوابط تفسير علمى را روشن و تلاش كردهاند از افراط و تفريط دورى كنند. همچون دكتر پاكنژاد در كتاب اولين دانشگاه و آخرين پيامبر و محمدعلى رضائىاصفهانى در تفسير علمى قرآن.
٢. گروهى در پى اثبات اعجاز علمى قرآن بودهاند. براى مثال در مورد زوجيت عام و زوجيت گياهان ادعاى اعجاز علمى كردهاند. از جمله اين افراد مصطفى صادق رافعى (م ١٩٣٨ م) در كتاب اعجاز القرآن و البلاغة النبوية و نگارنده در پژوهشى در اعجاز علمى قرآن بودهاند.[١]
٣. گروهى در پى نشان دادن اهميّت علم در نظر اسلام بودهاند.
از جمله اين افراد طنطاوى و سيدهبةالدين شهرستاني بودهاند كه مطالب آنان نقل شد.
٤. كسانى كه تلاش كردند علوم مختلف را از قرآن استخراج كنند؛ از قبيل: غزالى، المرسى، زركشى، سيوطى و طنطاوى.
[١] . ما در كتاب« پژوهشى در اعجاز علمى قرآن»( انتشارات كتاب مبين، ١٣٨٠ ش) كه در دو مجلد چاپ شد، ادّعاهاى اعجاز علمى را در حدود ٣٠٠ آيه قرآن را مورد بررسى قرار داديم و شش مورد را پذيرفتيم و بقيه را رد كرديم.