تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ٤٤٢ - سوره الشعراء(٢٦) آيات ١٥٠ تا ١٥٩
شرب خود و در نوبت ناقه مزاحم آن مشويد وَ لا تَمَسُّوها بِسُوءٍ و وى را مس مكنيد ببدى يعنى قصد زدن و كشتن وى مكنيد و اگر چنان كنيد شما فَيَأْخُذَكُمْ پس بگيرد شما را عَذابُ يَوْمٍ عَظِيمٍ عذاب روز بزرگ اعظم يوم بجهت عظم ما يحل فيه است و اين ابلغ است از تعظيم عذاب چه هر گاه وقت موصوف بعظمت باشد بسبب وقوع عذاب در او پس آن عذاب اشد خواهد بود القصه ايشان نصيحت صالح را كان لم يكن انگاشتند و گوش بموعظه او نكردند و قصد كشتن ناقه كردند فَعَقَرُوها پس پى كردند ناقه را فَأَصْبَحُوا نادِمِينَ پس گشتند پشيمانان از اين فعل نزديك نزول بلا يعنى چون عذاب را معاينه ديدند از آن نادم شدند و ندامت و توبه ايشان نفع بايشان نرسانيد در اين وقت زيرا كه وقت توبه قبل از نزول عذابست و يا آنكه ندم ايشان بجهت خود بوده نه بر وجه توبه فَأَخَذَهُمُ الْعَذابُ پس فرا گرفت ايشان را عذاب يوم عظيم كه موعود بود و آن صيحه جبرئيل بود و همه بسبب آن مستاصل شدند اسناد عقر بهمه ايشان بجهت آنست كه عاقر آن برضاى ايشان عقر ناقة نمود و لهذا عذاب بر همه ايشان نازل شد چنان كه بروايت صحيحه آمده كه عاقر آن گفت من عقر آن نميكنم مگر گاهى كه همه راضى شويد پس همه باين عمل عمل رضا دادند حتى زنى كه پرده نشين بود بدر سراى وى آمدند و گفتند أ ترضين آيا باين رضا مى دهى گفت نعم و همچنين همه صبيان ايشان باين رضا دادند پس عاقر عقر ناقه كرد و عذاب نازل شده همه را بگرفت و هلاك كرد و در روايت آمده كه مسطح ناقه را بمضيق شعبى ملجأ ساخت كه راه بهيچ مقرى نداشت كه از دست ايشان بجهد پس تيرى بر پاى او رسانيد و بعد از آن قيدار شمشيرى بوى رسانيد و بكشت و از امير المؤمنين (ع) مرويست كه اول چشمه كه تابع شد چشمه بود كه حقتعالى انفجار فرمود براى قوم صالح و صالح ايشان را گفت كه لَها شِرْبٌ وَ لَكُمْ شِرْبُ يَوْمٍ مَعْلُومٍ و تفصيل اين حكايت با قصه لوط (ع) مشروحا در سورة الاعراف مذكور شده إِنَّ فِي ذلِكَ بدرستى كه در آنچه نازل شد بثمود بجهت كفر و عتو و طغيان ايشان با وجود معجزه صريحه لَآيَةً هر آينه دلالتيست مر اهل اعتبار را بر آنكه كفر بعد از بيان حجت بينه و ظهور آيات مقترحه موجب نزول عذابست وَ ما كانَ و نبودند أَكْثَرُهُمْ مُؤْمِنِينَ بيشتر قوم ثمود گرويدگان و در روايت آمده كه از همه قبايل ثمود با وجود كثرت چهار هزار كس ايمان آورده بودند و بس وَ إِنَّ رَبَّكَ و بدرستى كه پروردگار تو لَهُوَ الْعَزِيزُ هر آينه او است غالب كه در انتقام مغلوب نگردد الرَّحِيمُ مهربان كه بدون استحقاق عذاب نفرمايد در نفى ايمان از اكثر