شيطان اراده ميكند زيرا كه مذمت فرموده است امر بفحشاء و منكر را كه امر شيطان است و مراد او و ديگر در آيه اشعار است بر آنكه هيچكس اقدام بصلاح نمينمايد مگر بلطف و فضل او سبحانه ابو دردا از سيد عالم (ص) روايت كرده كه هيچ كس نباشد كه او دست قوى دارد در خصومتى و منازعتى كه او را بر آن علمى نبود الا كه در تحت غضب الهى باشد تا آن زمان كه وى از آن خصومت باز ايستد و هيچكس نباشد كه او بشفاعت برخيزد و حدى از حدود خدا را ضايع گرداند الا كه با خدا خصومت كرده باشد و پياپى لعنت خدا بر او باشد تا بقيامت و هيچكس نبود كه او كلمه بر مرد مسلمان اشاعه كند و بآن عيب او را در ميان مردمان آشكارا سازد الا كه بر خدا واجب گردد كه او را در آتش دوزخ بگذارد و بعد از آن فرمود كه اصل اينكلام در كتاب خداست فى قوله تعالى‌ إِنَّ الَّذِينَ يُحِبُّونَ أَنْ تَشِيعَ الْفاحِشَةُ و در بعضى تفاسير آمده كه ابو بكر سوگند خورده بود كه پسر خاله خود را يعنى مسطح كه از فقراء مهاجرين بود و اهل بدر نفقه نكند و مطلقا رعاية حال او نكند بجهة آنكه يكى از متكلمان افك بود حقتعالى آيه فرستاد كه‌ وَ لا يَأْتَلِ‌ و اين از اليه مأخوذ است بمعنى حلف و يا از الو بمعنى تقصير و بنا بر اول ان يؤتوا كه بعد از او است بمعنى على ان يؤتوا است بحذف على و لا و اينقول زجاج است و مطابق سبب نزول و بنا بر ثانى بمعنى فى ان يأتوا پس معنى آنست كه و بايد سوگند نخورند أُولُوا الْفَضْلِ‌ خداوندان فضل بحسب حسب و نسب و يا خداوندان افزونى در غنا و توانگرى‌ مِنْكُمْ‌ از شما وَ السَّعَةِ و خداوندان دستگاه و فراخى در جاه و مال‌ أَنْ يُؤْتُوا بر آنكه ندهند نفقه را يا بايد كه تقصير نكنند اغنيا و اهل سعة در آنكه انفاق كنند أُولِي الْقُرْبى‌ خويشاوندان را وَ الْمَساكِينَ‌ و درويشان را وَ الْمُهاجِرِينَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ‌ و مهاجران را در راه خدا اين صفات موصوف واحدند يعنى كسانى كه جامع اينصفات باشند مانند مسطح كه هم خويش بود و هم مسكين و هم مهاجر زيرا كه كلام در كسيست كه باين صفات متصف باشد لْيَعْفُوا و بايد كه عفو كنند جريمه را كه از گناه كاران صادر شده‌ وَ لْيَصْفَحُوا و روى بگردانند از انتقام و اغماض فرمايند پس از غيبت بخطاب التفات نموده بر سبيل ترغيب بر غفران ميفرمايد أَ لا تُحِبُّونَ‌ آيا دوست نميداريد أَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَكُمْ‌ آن را كه بيامرزد خداى مر شما را پس شما نيز از سر گناه ديگران درگذريد وَ اللَّهُ غَفُورٌ و خدا آمرزنده است با وجود كمال قدرت بر انتقام‌ رَحِيمٌ‌ مهربان بر اصحاب جرايم و اثام پس شما نيز متخلق باخلاق وى شويد از عايشه مرويست كه چون پيغمبر (ص) اين آيه را برخواند پدرم گفت و اللَّه‌