تفسير منهج الصادقين فى الزام المخالفين - كاشانى، ملا فتح الله - الصفحة ١٣٢ - سوره الحج(٢٢) آيات ١٠ تا ١٩
از نصرت و غلبية و صبر نداشتند بر زمان رسيدن آن حقتعالى اين آيه فرستاد و نزد مجاهد مراد بنصرت روزيست و ضمير راجع بمن موصول و در كلام چيزى محذوف نيست و معنى اينكه هر كه در حق خدا بدگمان باشد و ظن او اينكه خدا روزى ندهد او را در دنيا و آخرت و نزد جمعى ديگر معنى آنست كه ارزاق بيد قدرت خدا است و آن به هيچ كس نميرسد مگر بمشيت او و بنده را ناچار است كه بقسمة او راضى شود پس هر كه گمان وى آنست كه حقتعالى رازق او نيست و بصبر و استسلام راضى نشود فَلْيَمْدُدْ بِسَبَبٍ پس بايد كه بجهة ازاله غيظ خود بكشد رسنى إِلَى السَّماءِ بسقف خانه خود يعنى ريسمانى از سقف خانه خود بياويزد و در خود بندد ثُمَّ لْيَقْطَعْ پس بايد كه ببرد آن رسن را تا بزمين افتد و بميرد يا رسن را در گردن افكند و مختنق و منقطع النفس گرداند خود را مانند كسانى كه خشم بر ايشان مستولى شده باشد چنين كنند و گويند معنى آنست كه رسنى از آسمان دنيا بياويزد و دست در آن زده قطع مسافت كند تا بفلك رسد و در دفع نصرت پيغمبر (ص) و يا در نزول عذاب موعود بر مشركان بطريق استعجال و يا در تحصيل و تكثير رزق خود جهد تمام كند فَلْيَنْظُرْ پس بايد كه در نگرد بنظر تامل كه با وجود اين كلفتها هَلْ يُذْهِبَنَ آيا ميبرد كَيْدُهُ اين فعل حيله امين كه او نهايت آن چيزيست كه او قادر است بر آن ما يَغِيظُ آنچه بخشم ميآورد او را از كار پيغمبر (ص) و اميدارد كه رسول منصور نشود يا از عدم استيصال مشركان على الفور يا از عدم سعت رزق خود و ميتواند بود كه ما مصدريه باشد اى كيده الغيظ و اينمثل آنست كه يكى از ما كارى نتواند كرد و تغيير امرى نتواند نمود او را گويند كه اينكار چنين خواهد بود و اگر تو از آن كراهت دارى و تاب ديدن آن نميارى خود را بحلق بياويز تا ببينى كه مدعاى تو بآن حاصل ميشود يا نه و بآسمان رو و دفع آن نما و تسميه فعل مذكور بكيد يا بجهة وضع آنست در موضع كيد از آن حيثيت كه قادر بر غير آن نيست و يا بر سبيل استهزا است زيرا كه بآن فعل با محسود كيد نكرده بلكه با نفس خود كيد نموده وَ كَذلِكَ و همچنين كه اين آيات مذكوره را انزال كرديم أَنْزَلْناهُ انزال ميكنيم همه قرآن را آياتٍ بَيِّناتٍ در حالتى كه آيتهاى روشنند در احكام و اخبار و مواعظ براى آنكه بر شما واضح و هويدا گردد وَ أَنَّ اللَّهَ و بر آنكه حقتعالى يَهْدِي راه نمايد بدان آيتها يا بر هدايت ثابت دارد مَنْ يُرِيدُ هر كه را خواهد هدايت او را و داند كه لطف و توفيق وى را نفع خواهد داد و آنها كسانىاند كه طالب حقند و متامل و متفكر در آيات و معجزات نه جماعتى كه بجهت عناد و جحود نظر در دلائل واضحه نكند و استماع آيات هاديه نكند حاصل كه او سبحانه راه مى