ترجمه اصول کافي شيخ کليني - مصطفوى، سيد جواد - الصفحة ٢٦٨ - باب تسبيح (سبحان اللَّه گفتن) و تهليل (لا اله الا الله گفتن) و تكبير (الله اكبر گفتن)
بازگشتند و عرضكردند: اى رسول خدا آنچه فرموديد بگوش اغنياء رسيد و آنان (نيز) آن را بكار بستند (و اكنون هر دو ثواب را دريافت كنند؟) فرمود: اين فضل خدا است بهر كه خواهد دهد.
توضيح
- مجلسى (ره) گويد: ظاهر اين حديث آنست كه فقراء در فضيلت باغنياء نرسند با اينكه ثواب فقر و صبر آنها بر فقر بسيار بزرگ است چنانچه در اخبار زيادى گذشت، و اخبارى نيز بود كه دلالت داشت بر اينكه هر كه كار خيرى را آرزو كند و برايش فراهم نگردد خداى كريم ثواب آن را باو عطا فرمايد، و شايد آن حضرت (ص) اين مژده را بآنان نداده تا اجرشان زيادتر باشد، يا ميخواسته است آنها را ادب كند كه آنچه را بوى حسد و راضى نبودن بقضا و تقديرات خدا ميدهد واگذارند.
٢-
فضيل از يكى از دو امام باقر و يا صادق عليهما السلام حديث كند كه فرمود: شنيدم از آن حضرت كه ميفرمود: «
لا اله الا اللَّه» و «اللَّه اكبر
» بسيار بگوئيد، زيرا چيزى نزد خداى عز و جل محبوبتر از گفتن
لا اله الا اللَّه، و اللَّه اكبر
نيست.
٣-
حضرت صادق عليه السّلام فرمود: امير المؤمنين عليه السّلام فرمود: «سبحان اللَّه» گفتن نيمى از ميزان اعمال است (كه نيم آن را پر كند) و «الحمد للَّه» همه ميزان را پر كند، و «اللَّه اكبر» ميان آسمان زمين را پر كند.
شرح
- فيض (ره) گويد: شايد سرش اين باشد كه براى خداى سبحان صفات ثبوتى جمالى و صفات سلبى جلالى است، و هر گاه بندهاى هر دوى آنها را آورد ميزانش پر شود، اما تسبيح چون فقط از صفات سلبى جلالى است نيمى از ميزان پر گردد، ولى حمد گفتن هر دو را شامل گردد، هم از صفات ثبوتى جمالى است و هم از صفات سلبى جلالى پس از اين نظر حمد خدا گفتن همه ميزان را پر كند، ولى باز هم تسبيح و تحميد از ميزان بنده نگذرند، زيرا آن دو باندازه فهم و دانش و معرفت آن بنده در باره صفات خدا است، ولى گفتن «اللَّه اكبر» چون يك برترى دادن مجملى است كه تنها با جمال دانستن آنچه خداوند بر آن برترى دارد در اين باره كافى است، پس آن ميان زمين و آسمان را پر كند.
٤-
حضرت باقر عليه السلام فرمود: رسول خدا (ص) بمردى گذر كرد كه در باغش درخت ميكاشت