ترجمه اصول کافي شيخ کليني - مصطفوى، سيد جواد - الصفحة ٢٠٥ - معناى برداشتهه شدن نسيان و خطا وطيره و وسوسه و حسد
در حديث است كه آن حضرت (يعنى رسول خدا «ص») فال را دوست داشت و «طيره» را خوش نداشت و پس از نقل گفتار نهاية در لغت طيرة گويد:
در رفع طيره چند احتمال است: (١) رفع مؤاخذه و عقاب از اين خاطرهاى كه در دل رخ دهد، زيرا جلوگيرى از آمدن اين خاطره در نفس ميسور نيست، و كفارهاش ترتيب اثر ندادن و نياوردن عمل بمقتضاى آنست، و اينكه توكل بخدا كند و بدون توجه بفال بدى كه در دلش خطور كرده دنبال كار خود رود، و روى همين جهت رسول خدا (ص) فرمود: هر گاه در كارى فال بدزدى آن را انجام بده (و اعتنائى بفال مكن). (٢) معناى رفع طيره يعنى رفع تأثيرش از اين امت ببركت آنچه از رسول خدا (ص) و ائمه اطهار در باره آنها رسيده از اعتناء نكردن و توكل بر خدا و دعاها و ذكرهائى كه جلوى فال بد را ميگيرد.
(٣) اينكه مقصود از رفع آن جلوگيرى از عمل كردن بر طبق آنست چنانچه صاحب نهايه و ديگران گفتهاند، و ظاهرترين معانى در اينجا همان معناى اول است، و اما اينكه آيا فال بد اثر دارد يا نه؟ اخبار در اين باره متفاوت است و آنچه از رويهمرفته آنها استفاده شود اينست كه در صورتى كه در نفس اثر كند بىتأثير نيست، و اما اگر بدان اعتنا نشود و چون خطور كرد انسان بخدا توكل كند و بدان ترتيب اثرى ندهد تأثير نكند.
و اما «وسوسه در تفكر» چند احتمال دارد: (١) وسوسههاى شيطانى در انديشه كردن در حالات مردم و بدگمانى بآنها در آنچه از ايشان مشاهده كند، زيرا كه آن چيزى است كه خواه و ناخواه در نفس بيايد و جلوگيرى از آمدن آن ميسور نيست، ولى بايد باين گمان بد خود حكم در باره مردم نكند، و آن را آشكار نسازد، و بموجب آن عمل نكند باينكه آنها را قدح كند يا شهادتشان را رد كند و مانند اينها.
(٢) تفكر و انديشه در وسوسههائى كه راجع باصل آفرينش و مبدء پيدايش مخلوقات و اينكه خداى آفريننده خودش چگونه آفريده شد و در كجاست و مانند اين وسوسهها كه اگر بزبان آيد موجب كفر و شرك گردد، و مؤيد اين معنا است اخبار بسيارى كه در باب وسوسه و حديث نفس گذشت و عامه نيز بهمان مضمون رواياتى نقل كردهاند.
(٣) تفكر در قضا و قدر و آفريده شدن اعمال بندگان و حكمت در خلقت برخى از شرور در عالم، چون شيطان و حيوانات مؤذى، و در باره تسلط مردمان بد بر نيكان و اخيار و خلقت كفار و دوزخ و چيزهاى ديگرى كه همه كس بدانها دچار گردد، و همه اينها تا زمانى كه در نفس مستقر نگردد و موجب شك در حكمت آفريننده و عدالتش ... نگردد از آن عفو شده است.