شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٢٥٨ - تشبيه بند و دام قضا، به صورت پنهان، به اثر پيدا

بينى اندر دلق مهتر زاده‌اى‌

سر برهنه در بلا افتاده‌اى‌

در هواى نابكارى سوخته‌

اقمشه و املاك خود بفروخته‌

خان و مان رفته شده بَد نام و خوار

كامِ دشمن مى‌رود ادبيروار

زاهدى بيند بگويد اى كيا

همّتى مى‌دار از بهر خدا

كاندرين ادبار زشت افتاده‌ام‌

مال و زرّ و نعمت از كف داده‌ام‌

همّتى تا بُوك من زين وارهم‌

زين گِل تيره بود كه بر جهم‌

اين دعا مى‌خواهد او از عام و خاص‌

كَالخلاصُ و و الخَلاصُ وَ الخلاص‌

دست باز و پاى باز و بند نى‌

نه موكَّل بر سرش نه آهنى‌

از كدامين بنده مى‌جويى خلاص‌

وز كدامين حبس مى‌جويى مَناص‌

بندِ تقدير و قضاىِ مختفى‌

كه نبيند آن بجز جانِ صَفى‌

گر چه پيدا نيست آن در مَكمَن است‌

بتّر از زندان و بندِ آهن است‌

ز آن كه آهنگر مر آن را بشكند

حُفره گر هم خشتِ زندان بر كند

اى عجب اين بندِ پنهانِ گران‌

عاجز از تكسيرِ آن آهنگران‌

ديدن آن بند احمد را رسد

بر گلوى بسته حَبلٌ مِن مَسَد

ديد بر پشت عيال بو لَهب‌

تنگ هيزم گفت حَمّاله حَطب‌

حبل و هيزم را جز او چشمى نديد

كه پديد آيد بر او هر ناپديد

باقيانش جمله تأويلى كنند

كين ز بى‌هوشى است و ايشان هوشمند

ليك از تأثيرِ آن پشتش دو تو

گشته و نالان شده او پيش تو

كه دعايى همّتى تا وارهم‌

تا از اين بندِ نهان بيرون جهم‌

آن كه بيند اين علامت‌ها پديد

چون نداند او شقى را از سعيد

داند و پوشد به امر ذو الجلال‌

كه نباشد كشف راز حق حلال‌