شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٤٣٥ - حكايت نذر كردن سگان هر زمستان كه اين تابستان چون بيايد خانه سازيم از بهر زمستان را
حكايت نذر كردن سگان هر زمستان كه اين تابستان چون بيايد خانه سازيم از بهر زمستان را
|
سگ زمستان جمع گردد استخوانش |
زخم سرما خُرد گرداند چنانش |
|
|
كو بگويد كين قدر تن كه منم |
خانهاى از سنگ بايد كردنم |
|
|
چون كه تابستان بيايد من به چنگ |
بهر سرما خانهاى سازم ز سنگ |
|
|
چون كه تابستان بيايد از گشاد |
استخوانها پهن گردد پوست شاد |
|
|
گويد او چون زفت بيند خويش را |
در كدامين خانه گنجم اى كيا |
|
|
زفت گردد پا كشد در سايهاى |
كاهلى سيرى غَرى خود رايهاى |
|
|
گويدش دل خانهاى ساز اى عمو |
گويد او در خانه كى گنجم؟ بگو |
|
|
استخوان حرص تو در وقت درد |
درهم آيد خرد گردد در نورد |
|
|
گويى از توبه بسازم خانهاى |
در زمستان باشدم استانهاى |
|
|
چون بشد درد و شدت آن حرصِ زفت |
همچو سگ سوداى خانه از تو رفت |
|
|
شكر نعمت خوشتر از نعمت بود |
شكر باره كى سوى نعمت رود |
|
|
شكر، جانِ نعمت و نعمت چو پوست |
ز آن كه شكر آرد تو را تا كوى دوست |
|
|
نعمت آرد غفلت و شكر انتباه |
صيد نعمت كن به دام شكر شاه |
|
|
نعمت شكرت كند پُر چشم و مير |
تا كنى صد نعمت ايثارِ فقير |
|
|
سير نوشى از طعام و نقل حق |
تا رود از تو شكم خوارى و دَق |
|
ب ٢٨٩٨- ٢٨٨٤ گشاد: گسترده شدن عضوها از خرمى حال. شادمانى.
|
در صيام ار پا نهى شادى كنان نه با گشاد |
چون حرام است و نشايد پيش غمناكان صيام |
|
(فرهنگ نوادر لغات و تعبيرات ديوان كبير، ص ٤١١)