شرح مثنوى - شهيدى، سید جعفر - الصفحة ٤٣٢ - وخامت كار آن مرغ كه ترك حزم كرد از حرص و هوا

باز مرغى فوق ديوارى نشست‌

ديده سوى دانه دامى ببست‌

يك نظر او سوى صحرا مى‌كند

يك نظر حرصش به دانه مى‌كشد

اين نظر با آن نظر چاليش كرد

ناگهانى از خرد خاليش كرد

باز مرغى كآن تردّد را گذاشت‌

ز آن نظر بر كند و بر صحرا گماشت‌

شاد پرّ و بال او بخّاً لَهُ‌

تا امام جمله آزادان شد او

هر كه او را مقتدا سازد بِرَست‌

در مقام امن و آزادى نشست‌

ز آن كه شاه حازمان آمد دلش‌

تا گلستان و چمن شد منزلش‌

حزم از او راضىّ و او راضى ز حزم‌

اين چنين كن گر كنى تدبير و عزم‌

بارها در دامِ حرص افتاده‌اى‌

حلق خود را در بريدن داده‌اى‌

بازت آن توّابِ لطف آزاد كرد

توبه پذرفت و شما را شاد كرد

گفت إن عُدتُم كَذَا عُدنا كَذا

نَحنُ زَوَّجنا الفِعَالَ بِالجَزا

چون كه جفتى را برِ خود آورم‌

آيد آن جفتش دوانه لاجرم‌

جفت كرديم اين عمل را با أثر

چون رسد جفتى رسد جفتى دگر

چون ربايد غارتى از جفت شوى‌

جفت مى‌آيد پسِ او شوى جوى‌

بار ديگر سوى اين دام آمديت‌

خاك اندر ديده توبه زديت‌

بازتان توّاب بگشاد از گره‌

گفت هين بگريز روى اين سو منه‌

باز چون پروانه نِسيان رسيد

جانتان را جانب آتش كشيد

كم كن اى پروانه نسيان و شكى‌

در پر سوزيده بنگر تو يكى‌

چون رهيدى شكر آن باشد كه هيچ‌

سوى آن دانه ندارى پيچ پيچ‌

تا تو را چون شكر گويى بخشد او

روزيى بى‌دام و بى‌خوفِ عدو

شكر آن نعمت كه تان آزاد كرد

نعمت حق را ببايد ياد كرد