آيين اخلاق در قرآن (ترجمه دستور الأخلاق فى القرآن) - دراز، محمد بن عبد الله؛ مترجم محمد رضا عطائي - الصفحة ٥٩٣ - ب - نيت خوب
نردبان از جهت اعتماد دو چشم را بسته قرار دهيم، سپس در پلّه دوم قلب نورانى و پاك را فرود آوريم. بنابراين؛ انسانى كه از فرمانى اطاعت مىكند، بدون آنكه قصد شناخت عوامل و اسباب آن را داشته باشد، تنها براى آن صفتى سر تسليم فرود آورده است، كه در حكم فرماندهنده وجود دارد و بس، درحالىكه آنكه اطاعت مىكند و مىداند كه آن فرمان عادلانه و معقول است، در برابر شرع، احساس اعجاب و احترام بيشترى را مىنمايد. و همينطور است نيّتى كه هدفش ادراك معناى عميقى براى حكم است، بنابراين؛ از جهتى نيّت تا وقتى كه به نتيجه برسد، از زيبايى ايمان چيزى را كم نمىكند، بلكه با تقويت و حفاظتى كه مىكند، بر زيبايى ايمان مىافزايد، بنابراين در برابر تجاوزات روزگار متزلزل نمىگردد.
امّا اهل ايمان معتقدند، ايمانى كه در حدود هوشيارى محدودى است، ايمانى است مقيّد و مقطوع، اگر نگوييم كه ايمان نيست، و در حقيقت گواهى است بر اينكه اطمينان ما در موضوع تصديقمان پايينتر از اعتماد درونى ما يعنى: در انوار جزئى ماست.
و در اين صورت، ايمان به معناى درست وجود ندارد، مگر در صورتى كه اين انوار بمانند و متوقّف شوند، وگرنه جايى كه به هيچ دليل خاص و مناسبى جهت تأييد صدق و عدالت يك قضيّه معيّن پناه نمىبريم، بلكه به سببى پناهنده مىشويم كه به شدّت گسترده و در همهچيز شايع است و در قضيّه موردنظر پوشيده نيست و بلكه در ضمن سلطهاى است كه آن قضيّه را مطرح مىسازد.
اهل ايمان افزون بر اين، مىگويند هركه بر انوار خاصّ خود اعتماد ورزد تا بين نيّت خود و اهداف قانون الهى تطبيق دهد، چنين كسى همواره بدون برترين الگوى كامل خواهد بود، تا وقتى كه هدفش پاك و بلند باشد. زيرا وقتى كه فكر و انديشه پاكيزه شود و چون اهتمام به برقرارى نظام جهانى عادلانه و پاكى بر آن سيطره داشته باشد، همواره وابسته به مخلوق خواهد بود، بدون اينكه بالا رفتن به سوى خالق صورت بگيرد و بس. بلكه هر تلاش عقلانى بهطور مطلق نمىتواند به قدرت و نيروى خودش متّكى باشد كه در اين نظام يا آن نظام حكم الهى را كشف كند و علمش محيط بر آن باشد.
و در اين صورت، هيچيك از اهدافى كه تلاشهاى ما متوجّه آنهاست، وجود ندارد كه بتواند در قدر و منزلت جاى خشنودى و پسند عقل الهى را بگيرد. درحالىكه به رضاى كامل الهى كسى