آيين اخلاق در قرآن (ترجمه دستور الأخلاق فى القرآن) - دراز، محمد بن عبد الله؛ مترجم محمد رضا عطائي - الصفحة ٣٨٨ - الف - انگيزههاى درونى
الْفَواحِشَ ما ظَهَرَ مِنْها وَ ما بَطَنَ.»*[١].
- به زبان آوردن دروغ و دروغگويى: «فَاجْتَنِبُوا الرِّجْسَ مِنَ الْأَوْثانِ وَ اجْتَنِبُوا قَوْلَ الزُّورِ.»[٢].
- خودستايى: «أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ يُزَكُّونَ أَنْفُسَهُمْ بَلِ اللَّهُ يُزَكِّي مَنْ يَشاءُ وَ لا يُظْلَمُونَ فَتِيلًا.»[٣].
- پيروى از هواى نفس ويرانگر: «فَلا تَتَّبِعُوا الْهَوى أَنْ تَعْدِلُوا.»[٤].
- تشبّه به كافران: «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لا تَكُونُوا كَالَّذِينَ كَفَرُوا.»[٥].
چشم طمع به مال ديگران داشتن: «لا تَمُدَّنَّ عَيْنَيْكَ إِلى ما مَتَّعْنا بِهِ أَزْواجاً مِنْهُمْ.»*[٦].
- گردآورى ثروت و زيادهروى در مالدوستى: «وَ تَأْكُلُونَ التُّراثَ أَكْلًا لَمًّا وَ تُحِبُّونَ الْمالَ حُبًّا جَمًّا.»[٧].
- راه رفتن به مثل خودخواهان: «وَ لا تَمْشِ فِي الْأَرْضِ مَرَحاً إِنَّكَ لَنْ تَخْرِقَ الْأَرْضَ وَ لَنْ تَبْلُغَ الْجِبالَ طُولًا.»[٨].
- پوشش هواپرستانه (براى زنان): «وَ لْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلى جُيُوبِهِنَّ وَ لا يُبْدِينَ زِينَتَهُنَّ إِلَّا لِبُعُولَتِهِنَّ أَوْ آبائِهِنَّ أَوْ آباءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ أَبْنائِهِنَّ أَوْ أَبْناءِ بُعُولَتِهِنَّ أَوْ إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَنِي إِخْوانِهِنَّ أَوْ بَنِي أَخَواتِهِنَّ أَوْ نِسائِهِنَّ أَوْ ما مَلَكَتْ أَيْمانُهُنَّ أَوِ التَّابِعِينَ غَيْرِ أُولِي الْإِرْبَةِ مِنَ الرِّجالِ أَوِ الطِّفْلِ الَّذِينَ لَمْ
[١] - انعام( ٦) آيه ١٥١، اعراف/ ٣٣، نحل/ ٩٠(- ٣ الف): به اعمال زشت و قبيح نزديك نشويد، خواه آشكار باشد، يا پنهان.
[٢] - حج( ٢٢) آيه ٣٠(- يك ب): پس از پليدىها،( يعنى) از بتها اجتناب كنيد، و از سخن باطل و بىاساس بپرهيزيد.
[٣] - نساء( ٤) آيه ٤٩، نجم/ ٣٢(- يك الف و يك ب): آيا نديدى كسانى را كه خودستايى مىكنند؟ بلكه خداوند هركه را بخواهد مىستايد.
[٤] - نساء( ٤) آيه ١٣٥(- يك ب): از هوا و هوس پيروى نكنيد تا مانعى در راه اجراى عدالت ايجاد گردد.
[٥] - آل عمران( ٣) آيه ١٥٦، انفال/ ٤٧، احزاب/ ٦٩(- ٣ ب): اى كسانى كه ايمان آوردهايد! شما همانند كافران نباشيد.
[٦] - حجر( ١٥) آيه ٨٨، نساء/ ٣٢، كهف/ ٢٨(- ٢ الف و يك ب): هرگز چشم خود را به نعمتهاى مادّى كه به گروههايى از آنها( كافران) دادهايم، ميفكن.( زيرا اين نعمتهاى مادّى نه پايدارند و نه خالى از دردسر).
[٧] - فجر( ٨٩) آيه ١٩- ٢٠(- يك الف): ميراث را( از طريق مشروع و نامشروع) جمع كرده، مىخوريد.
[٨] - اسراء( ١٧) آيه ٣٧(- يك الف): و در روى زمين از روى كبر و غرور گام برمدار، چرا كه تو نمىتوانى زمين را بشكافى! و طول قامتت به كوهها نمىرسد.