و نيز حكمت است‌[٢]. و هم ريسمان محكم: «فَمَنْ يَكْفُرْ بِالطَّاغُوتِ وَ يُؤْمِنْ بِاللَّهِ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقى‌ لَا انْفِصامَ لَها وَ اللَّهُ سَمِيعٌ عَلِيمٌ.»[٣].

و هم‌چنين شفاى دل‌هاست: «يا أَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَ شِفاءٌ لِما فِي الصُّدُورِ وَ هُدىً وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ.»[٤].

قرآن باعث تزكيه نفوس است: «وَ يُزَكِّيهِمْ.»*[٥]، و نيز حيات و زندگى را به معناى آسمانى كلمه بر آدميان ارزانى مى‌دارد: «أَ وَ مَنْ كانَ مَيْتاً فَأَحْيَيْناهُ وَ جَعَلْنا لَهُ نُوراً يَمْشِي بِهِ فِي النَّاسِ كَمَنْ مَثَلُهُ فِي الظُّلُماتِ لَيْسَ بِخارِجٍ مِنْها كَذلِكَ زُيِّنَ لِلْكافِرِينَ ما كانُوا يَعْمَلُونَ.»[٦].

اين‌ها بودند حدود، (- ٢٠٩ آيه آ و ٨٠ آيه ب) كه موضوعشان مشخّصات برجسته براى نگرش عمومى بود.

اگر ما اكنون از همه اين‌ها به تفصيل درباره نگرش عمومى به احكام برگرديم، فضايل مهمّ عملى را نيز خواهيم ديد، چه آن‌هايى كه به ذات خود مورد فرمان الهى قرار گرفته‌اند (اين‌ها بدون قيد و شرط ديگرى هستند) و يا آنهايى كه هم‌چون نتيجه‌اى هدف براى اعمال ويژه‌اى مقرّر گشته است و يا اين‌كه منبع ارزش‌هايى براى وجود آدمى مى‌باشد.

امّا دستورات مثبتى كه بيانگر اين شرايط و امكانات است، دست‌كم آنها را در آيات ذيل‌

[١] - بقره( ٢) آيه ١٢٩، ١٥١، ٢٨٢، آل عمران/ ١٦٤، نساء/ ١١٣ و ١٦٦، هود/ ١٤، طه/ ١١٤، ملك/ ٢(- ٢ آ و ٧ ب): كتاب و حكمت به آنان بياموزد.

[٢] - ر ك: بقره/ ١٢٩، ١٥١، ٢٦٩، آل عمران/ ١٦٤، نساء/ ١١٣، يونس/ ١، اسراء/ ٣٩، لقمان/ ٢، احزاب/ ٣٤، سباء/ ٤، قمر/ ٥، جمعه/ ٢.(- ٥ آ، ٨ ب): ... حكمت به آنان بياموزد.

[٣] - بقره( ٢) آيه ٢٥٦، لقمان/ ٢٢(- يك آ و يك ب): پس كسى كه به طاغوت كافر شود و به خدا ايمان آورد، به دستگيره محكمى دست زده است كه گسستنى نيست و خدا شنوا و داناست.

[٤] - يونس( ١٠) آيه ٥٧، اسراء/ ٨٢، فصّلت/ ٤٤(- ٣ آ): اى مردم! از سوى پروردگارتان، موعظه و اندرزى براى شما آمده، و كلامى كه مايه شفاى بيمارى دل‌هاست و چيزى كه مايه هدايت و راهنمايى است و رحمت براى مؤمنان مى‌باشد.

[٥] - بقره( ٢) آيه‌هاى ١٢٩ و ١٥١، آل عمران/ ١٦٤، زخرف/ ٢، عبس/ ٣، شمس/ ٩(- ٢ آ و ٤ ب): و آنها را پاكيزه كند.

[٦] - انعام( ٦) آيه ١٢٢، انفال/ ٢٤، فرقان/ ٢٢(- ٢ آ و يك ب):( افرادى را كه در گمراهى بودند) آيا و كسى كه مرده بود، به فرمان خدا( هدايت) زنده شده است، ما براى چنين افراد نورى قرار داديم كه با آن در ميان مردم راه بروند، مانند كسى است كه در امواج ظلمت‌ها و تاريكى‌ها فرورفته و هرگز از آن خارج نمى‌گردد؟ اين‌چنين اعمال كافران در نظرشان جلوه داده شده است.