فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٩٩
کسالت
کسالت: سستِی ورزِیدن بِیمارِی (بِیمارِی).
کسالت در فارسِی به معناِی بِیمارِی بد حالِی و خستگِی است؛ لِیکن در عربِی در معناِی تنبلِی و سستِی ورزِیدن از انجام دادن کارِی که سستِی کردن نسبت به آن سزاوار نِیست به کار مِی رود. (١) معناِی تنبلِی در فارسِی نزدِیک به آن است. از آن به مناسبت در باب صلات و تجارت سخن گفته اند.
کسالت امرِی مکروه و ناپسند است (٢)و در رواِیات از آن نکوهش شده است. امام صادق علِیه السلام مِی فرماِید: کسالت دشمن عمل است» و در حدِیثِی دِیگر مِی فرماِید: «از کسالت و تنبلِی بپرهِیز که تو را از بهره و نصِیبت از دنِیا و آخرت، محروم مِیکند». (٣) در رواِیتِی دِیگر از آن ، حضرت کسالت در برابر نشاط از لشکرِیان جهل شمرده شده است. (٤)
مستحب است نماز از روِی نشاط به جا آورده شود و نماز گزاردن با حالت کسالت مکروه است. (٥)
(١) لسان العرب واژه «کسل» «
(٢) الدروس الشرعية ٣/ ١٨٦)
(٣) الکافِی (کلِینِی) (٨٥/٥
(٤) ٢٣/١ ^
(٥) كفاية الاحكام ١/ ١١٥ : غنائم الايام ٣/ ٢٥٨
کسب
کسب: کار و تلاش براِی به دست آوردن روزِی
از عنوان کسب به تفصِیل در باب تجارت سخن گفته اند. برخِی عنوان الكسب والاقتناء» (١) ِیا «المکاسب» (٢) را بابِی مستقل قرار داده و از احکام مرتبط با کسب به تفصِیل در آن بحث کرده اند.
اهمِیت: در آِیات و رواِیات فراوان بر کسب و کار و طلب روزِی حلال تأکِید شده است. از جمله در قرآن کرِیم آمده است: (فامشوا في مَنَاكِبِها وَكُلُوا مِن رِزْقِه)؛ (٣) در فراخناِی زمِین حرکت کنِید و از روزِی خدا بخورِید در آِیه دِیگر مِی فرماِید: (فَانتَشِرُوا فِي الأرضِ وابْتَغُوا مِن فَضلِ اللهِ)؛ (٤) در زمِین پراکنده شوِید و فضل خدا را بجوِیِید».
امير المؤمنين على عليه السلام مِی فرماِید: «خداوند صاحب حرفه امِین را دوست دارد». (٥)