شرع مقدس داراِی کِیفر باشد؛ اعم از آنکه دنِیوِی باشد ِیا اخروِی (← گناه). کِیفر دنِیوِی نِیز ِیا از نوع مجازاتهاِی بدنِی است که شامل تعزِیر (← تعزِیر)، حدود (← حدود) و قصاص (← قصاص) مِیباشد و ِیا از نوع مجازاتهاِی مالِی، همچون دِیات (← دِیات) و کفارات (← كفاره).

در اصطلاح حقوقِی، جرم در معناِی خاص؛ ِیعنِی بزه هاِیِی که در قانون مجازات اسلامِی براِی آن کِیفر دنِیوِی تعِیِین شده، به کار مِیرود. همچنِین بر بزهِی که مستلزم اقدامات تأمِینِی و تربِیتِی باشد.

احکام مرتبط با عنوان ِیاد شده در عناوِین تعزِیر، حدود، قصاص، دِیات و کفاره و نِیز جناِیت (← جناِیت) و جراحت (← جراحت) آمده است.

مجروح ← جراحت

مجسمه

مُجَسَّمَه: سازه اِی به شکل انسان، حِیوان و جز آنها، از فلز، سنگ، چوب و مانند آن.

از احکام آن در بابهاِی صلات و تجارت سخن گفته اند.

ساختن مجسمه جاندار؛ اعم از انسان و حِیوان و درِیافت مزد در ازاِی آن حرام و باطل است.(١) از بعض قدما حرمت ساختن مجسمه غِیر جاندار نِیز نقل شده است؛ لِیکن مشهور آن را جاِیز دانسته اند. (٢) ساختن مجسمه جاندار به صورت نشسته و مانند آن که عرفا تام به شمار مِی آِید، حرام است. آِیا ساختن مجسمه جاندار به صورت ناقص مانند نِیم تنه آن، حرام است ِیا نه؟ مسئله محل اختلاف است؛ لِیکن ساختن بعضِی اجزاِی آن مانند سر ِیا پا به تنهاِیِی حرام نِیست. (٣)

آِیا خرِید و فروش مجسمه جاندار جاِیز و صحِیح است ِیا نه؟ ظاهر کلام برخِی قدما حرمت آن است؛ (٤) لِیکن بسِیارِی خرِید و فروش آن را جاِیز و صحِیح دانسته اند. (٥) البته نگهدارِی مجسمه و استفاده از آن -حتِی بنابر قول به حرمت خرِید و فروش آن- جاِیز، اما مکروه است. (٦)

نماز گزاردن رو به مجسمه جاندار بنابر قول مشهور، مکروه است.(٧)

(← تصوِیر) (← عروسک)