فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥٣
و بر پهلوها، گردن، شکم و سِینه اش نوارهاِیِی پهن به رنگ سِیاه ِیا خرماِیِی دِیده مِی شود. (١) از احکام آن در باب حج و اطعمه و اشر به سخن گفته اند.
حج: شکار کردن، کشتن، خوردن و نگهدارِی گوشت پرندگان وحشِی حرم حرم از جمله کِیک حرام است و شکار کننده آن اگر محل باشد باِید قِیمت آن را کفاره بدهد (٢) و اگر محرم باشد باِید بره نرِی را که از شِیر گرفته شده است و مِی چرد به عنوان کفاره قربانِی کند. (٣) اگر محرم تخم کبک را بشکند در صورتِی که تخم تبدِیل به جوجه شده و جوجه نِیز به حرکت درآمده باشد و با شکستن تخم بمِیرد، در اِینکه کفاره آن بره گوسفند است ِیا گوسفند ماده اِی که قابلِیت آبستنِی دارد، مسئله محل اختلاف است. قول ،دوم مشهور است. (٤)
برخِی، کبک را به کبوتر ملحق کرده و کفاره شکستن تخم کبک را همچون تخم کبوتر بره نر از شِیر گرفته شده و چرنده دانسته اند. (٥)
چنانچه جوجه در تخم به حرکت در نِیامده باشد بنابر قول مشهور باِید به تعداد تخمها گوسفند ماده را با ِیک ِیا چند گوسفند نر در ِیک جا جمع کند تا جفت گِیرِی کنند و بچه گوسفندهاِی حاصل از آن را به عنوان کفاره قربانِی کند. در صورت ناتوانِی از اِین کار فراهم) کردن گوسفندان نر و ماده براِی جفت گِیرِی حکم آن، حکم تخم شتر مرغ خواهد بود. (٦) (← شتر مرغ)
در اِینکه مقصود از جمله اخِیر (حکم آن حکم تخم شتر مرغ است) چِیست مِیان فقها اختلاف است برخِی گفته اند: مقصود وجوب قربانِی کردن گوسفند بـه تعداد تخمها و در صورت ناتوانِی اطعام ده فقِیر و با ناتوانِی از آن، سه روز روزه گرفتن است. (٧)
جمعِی از متأخران گفته اند: مقصود، اطعام ده فقِیر و در صورت ناتوانِی، سه روز روزه گرفتن است. (٨)
البته در اصل مسئله، اقوال دِیگرِی نِیز مِیان قدما مطرح است. (٩)
اطعمه و اشربه کبک از پرندگان حلال گوشت است. (١٠)