فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥٩
کتاب
کتاب مجموعه اِی از نوشته ها بر کاغذ داراِی جلد.
عنوان کتاب گاه در مقابل سنت و دِیگر منابع فقه به کار مِی رود که مراد از آن قرآن کرِیم است و در اصول فقه، همچنِین کلمات فقها در مقام استدلال کاربرد دارد( قرآن). گاهِی نِیز مراد از آن مطلق کتابها مِی باشد که موضوع اِین عنوان است. از احکام آن در بابهاِی طهارت، صلات، زکات، خمس، حج، ،تجارت رهن وقف، ارث، و نِیز مسائل مستحدثه سخن گفته اند.
طهارت: اهانت به قرآن و نِیز کتب فقهِی و حدِیثِی و دِیگر کتب محترم حرام است؛ از اِین رو استنجا استنجاء)، نجس کردن و سوزاندن آنها جاِیز نِیست. (١) و چنانچه ِیکِی از اِینها در چاه مستراح بِیفتد، باِید فورِی از آن بِیرون آورده شود و در صورت عدم امکان باِید در چاه را ببندند و از آن استفاده نکنند تا زمانِی که پوسِیده شود. (٢)
صلات: کسِی که دعاهاِی نماز مِیت را از حفظ ،ندارد مِیتواند آنها را از روِی کتاب بخواند. (٣)
زکات: گرفتن زکات براِی مستحق جهت خرِیدن کتب علمِی مورد نِیاز جاِیز است. (٤) به قول برخِی دادن زکات از سهم سبيل الله ( ← سبيل الله) از سوِی پدر به فرزند براِی خرِید کتابهاِی دِینِی مورد نِیاز، همچنِین براِی خرِیدن قرآن ِیا کتاب دعا و وقف آن، هرچند بر فرزندان خود ِیا کسانِی که واجب النفقه اند، جاِیز است.(٥) در مقابل برخِی گفته اند خرِیدن کتاب از سهم سبيل الله براِی فرزند همچنِین خرِیدن از سهم ِیاد شده و وقف کردن آن جاِیز نِیست مگر آنکه مصلحت عام که نفعش به عموم بر مِیگردد ـ اقتضاِی چنِین کارِی را داشته باشد .(٦)
خمس: کتابهاِی مورد نِیاز شخص در صورتِی که از درآمد کسب همان سال تهِیه شده باشد، از مئونه به شمار مِیرود و خمس به آن تعلق نمِیگِیرد. اگر کتابِی چندِین جلد باشد و تنها بعضِی جلدهاِی آن مورد نِیاز باشد، چنانچه تهِیه جلدهاِی مورد نِیاز متوقف بر خرِیدن دوره کامل