فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٣٧٦
تحوِیل لقطه به حاکم شرع: ِیابنده مِی تواند پس از برداشتن لقطه، آن را به حاکم شرع تحوِیل دهد و به تصرِیح برخِی، بر حاکم شرع، قبول آن واجب است. در اِین صورت، ذمه ِیابنده برِی مِی شود و ضمانِی متوجه او نخواهد بود. چنانچه حاکم شرع، مصلحت را در فروختن لقطه ببِیند و آن را بفروشد، باِید بهاِی آن را در صورت پِیدا شدن مالک، به او بدهد و اگر پس از تعرِیف آن به مدت ِیک سال، توسط ِیابنده ِیا حاکم مالکش پِیدا نشد حاکم باِید بهاِی لقطه را به ِیابنده بدهد در صورتِی که قصد وِی تملک ِیا صدقه دادن آن بوده است؛ اما اگر قصد وِی حفظ و نگهدارِی آن به عنوان امانت بوده، آِیا در اِین صورت نِیز بر حاکم شرع واجب است لقطه را به او برگرداند ِیا نه؟ مسئله محل اختلاف است. (٤٦)
با تحوِیل لقطه به حاکم شرع، مسئولِیت تعرِیف آن از عهده ِیابنده ساقط نمِی شود، مگر آنکه آن را به حاکم تفوِیض کند.(٤٧)
مرگ ِیابنده: با مرگ ِیابنده لقطه، لقطه به ورثه او منتقل مِی شود و وظِیفه ورثه همان وظِیفه ِیابنده است که در صورت عدم تعرِیف آن، توسط ِیابنده، باِید آن را به مدت ِیک سال تعرِیف کنند و اگر ِیابنده بخشِی از سال را تعرِیف کرده باشد، ورثه باقِی مانده آن را ادامه مِی دهند و پس از آن، مِیان تملک لقطه، صدقه دادن و حفظ و نگهدارِی آن مخِیراند. اگر ِیابنده پس از تعرِیف لقطه به مدت ِیک سال و تملک آن بمِیرد، لقطه به عنوان ارث به ورثه منتقل مِی شود؛ اما اگر قبل از تملک لقطه بمِیرد، ورثه مِی توانند آن را تملک کنند و در هر صورت، با پِیدا شدن مالک لقطه، باِید به او تحوِیل داده شود و در صورت تلف، قِیمت ِیا مثل آن از ترکه به او پرداخت مِیگردد. (٤٨)
تصرف در لقطه: به تصرِیح برخِی، ِیابنده با اذن حاکم شرع مِی تواند در لقطه تصرف و از آن استفاده کند. البته استفاده اِی که به عِین مال صدمه اِی نزند. در صورت استفاده از آن، ضامن منافعِی که از آن برده است، مِیباشد و در صورت پِیدا شدن مالک و مطالبه اجرت آن، باِید اجرت آن را بپردازد. (٤٩) (← گنج)