فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٤٤٩
ِیا پوشِیدن لباس از پوست ِیا پشم حِیوان حرام گوشت. برخِی چِیزها نِیز از قواطع بر شمرده شده اند، مانند قهقهه.
در تفاوت مانع و قاطع گفته اند: مانع چِیزِی است که نبودش در مرکب شرعِی معتبر است؛ ِیعنِی عدم آن در ملاک مأموربه دخِیل مِی باشد. در نتِیجه وجود آن مخل به مأموربه و ملاک آن خواهـــد بود؛ لِیکن قاطع چِیزِی است که وجود آن هِیئت اتصالِی مرکب را که جزء صورت آن به شمار مِی رود، بر هم مِی زند.(١)
برخِی دِیگر در تفاوت آن دو گفته اند: مانع چِیزِی است که از تأثِیر مقتضِی جلوگِیرِی مِیکند؛ اما قاطع چِیزِی است که مقتضِی را قطع مِی نماِید. بنابر اِین، قاطع از وجود مقتضِی و مانع از تأثِیر آن جلوگِیرِی مِیکند. (٢)
بعضِی نِیز گفته اند: تعبِیر به قاطع و مانع، صرف اصطلاح است و در حقِیقت تفاوتِی مِیان آن دو نِیست (٣)(← قاطع).
(١) نهاية الافكار ٣/ ٤١١؛ ارشاد العقول ١/ ١٨٠.
(٢) انوار الاصول ٣/ ١٨٥.
(٣) تمهيد الوسائل ١٠/ ٥٦ ؛ مصباح الاصول ٣/ ٢١١ - ٢١٢.
مانعِیت
مانعِیت: از حکام وضعِی (← حکم وضعِی).
(← مانع)
ماه
ماه: سِیاره اِی معروف / واحد اندازه گِیرِی زمان؛ معادل ٢٩، ٣٠ ِیا ٣١ روز؛ معادل ِیک دوازدهم سال (← ماه قمرِی)، (← ماه عددِی) (← ماه شمسِی).
ماه به معناِی نخست عبارت است از جِرم آسمانِی به نسبت بزرگ که شبها به صورت لکه روشن بزرگِی از زمِین دِیده مِیشود و هر ٢٩ تا سِی شبانه روز ِیک بار دور زمِین مِیگردد. (١)
از احکام مرتبط با اِین عنوان در بابهاِی طهارت، صلات، حج و نکاح سخن گفته اند.
تخلِی رو به ماه: به قول مشهور، نماِیان بودن عورت در برابر قرص مـاه هنگام ادرار کردن مکروه است.(٢) ظاهر کلام برخِی قدما حرمت آن است.(٣) آِیا حکم ِیاد شده به حال ادرار اختصاص دارد ِیا شامل حال غاِیط هم مِی شود؟