اگر زوجه پس از قذف و پِیش از لعان ِیا در اثناِی آن بمِیرد، لعان ساقط است و شوهر از زن ارث مِی برد و وارث مِی تواند بر زوج اجراِی حد کند و شوهر مِی تواند با لعان، حد را از خود دفع کند و پس از لعان نِیز از زوجه ارث مِی برد. (٤٦) برخِی گفته اند: اگر فردِی از خانواده زوجـه بـا زوج لعان کند، وِی از زوجه ارث نمِی برد؛ اما اگر کسِی حاضر به لعان نشود، ارث مِی برد و حد قذف نِیز بر او جارِی مِی شود.(٤٧) برخِی در صورت مرگ زوجه، اجراِی لعان توسط مرد براِی اسقاط حد را ثابت ندانسته اند؛ بلکه حد بر او ثابت مِی شود و از زوجه نِیز ارث مِی برد.(٤٨)

چنانچه چهار نفر به زناِی زنِی شهادت دهند که ِیکِی از آنها شوهر آن زن باشد، آِیا بر زن حد جارِی مِی شود و ِیا بر سه شاهد دِیگر حد قذف جارِی مِیگردد و شوهر مِیتواند براِی اسقاط حد، لعان کند؟

مسئله محل اختلاف است. قول نخست به اکثر نسبت داده شده است. (٤٩)

اخلال به الفاظ واجب لعان از سوِی هر ِیک از زوجِین، موجب بطلان لعــان مِی شود. (٥٠)

لعان، فسخ نکاح است و طلاق به شمار نمِی رود؛ از اِین رو، شراِیط معتبر در طلاق، در لعان معتبر نِیست (٥١)

(١) التنقيح الرائع ٣/ ٤١٥؛ جواهر الکلام ٣٤/ ٢.

(٢) نور / ٦ – ٩.

(٣) جواهر الکلام ٣٤/ ٦ – ٩.

(٤) المبسوط ١٨٣/٥ ؛ شرائع الاسلام ٣/ ٦٤٩ ؛ قواعد الاحكام ٣/ ١٨٢ ؛ ايضاح الفوائد ٣/ ٤٣٦ ؛ غاية المرام ٣/ ٣٢٩؛ مسالك الافهام ١٠/ ١٨٠-١٨١ ؛ جواهر الکلام ٣٤/ ٧- ٨.

(٥) الخلاف ٥/ ٨- ٩ ؛ مختلف الشيعة ٧/ ٤٧١.

(٦) جواهر الکلام ٣٤/ ١٠.

(٧) مهذب الاحكام ٢٦/ ٢٥٦.

(٨) تحرِیر الوسيلة ٢/ ٣٦٠.

(٩) جواهر الکلام ٣٤/ ١٣.

(١٠) مسالك الافهام ١٠/ ١٨٧ - ١٨٩ ؛ جواهر الکلام ٣٤/ ١٤.

(١١) الروضة البهية ٦/ ١٨٧.

(١٢) مسالک الافهام ١٠/ ١٩٣ ؛ جواهر الكلام ٣٤/ ١٧ – ١٨.

(١٣) جواهر الکلام ٣٤/ ٢٣ - ٢٥ ؛ مهذب الاحکام ٢٦/ ٢٥٢.

(١٤) جواهر الکلام ٣٤/ ٢٥-٢٧.

(١٥) قواعد الاحكام ٣/ ١٨٧ ؛ الروضة البهية ٦/ ١٩١.

(١٦) مسالک الافهام ١٠/ ٢٠٨؛ نهاية المرام ٢/ ٢٢٥ - ٢٢٦ ؛ کشف اللثام ٨/ ٣٠٦؛ رِیاض المسائل ١١/ ٢٩٢ – ٢٩٣.

(١٧) قواعد الاحكام ١٨٧/٣ ؛ الروضة البهية ٦/ ١٩١-١٩٢ ؛ كفاية الاحكام ٢ / ٤٣٣.

(١٨) تحرِیر الاحكام ٤/ ١٢٩ ؛ الروضة البهية ٦/ ١٩٢ - ١٩٣ ؛ نهاية المرام ٢/ ٢٢٦ ؛ مسالك الافهام ١٠/ ٢١١.