و با امکان فتح دژ و تسخِیر آن، امــر ساکنان دژ در دست حاکم مسلمانان است و اگر مصلحت در امان دادن به آنان باشد، امان مِیدهد. در اِین صورت، به بردگِی گرفتن اِیشان جاِیز نخواهد بود، و اگر مصلحت در بردگِی گرفتن آنها باشد، اِین کار صورت خواهد گرفت. از برخِی صحت عقد ذمه با زنان، نقل شده است. از برخِی دِیگر نقل شده که در صورت عدم امکان فتح دژ، با آنان صلح صورِی منعقد مِی شود، و پس از گشودن دژ، به اسِیرِی و بردگِی گرفته مِی شوند.(٥)

(← جهاد)

(١) المبسوط ٢/ ١١؛ منتهِی المطلب ١٤/ ٨٤.

(٢) توبه /٥.

(٣) المبسوط ٢/ ١١ ؛ منتهى المطلب ١٤/ ٨٤ - ٨٥ .

(٤) منتهى المطلب ١٤/ ١٠٥ - ١٠٦؛ تحرير الاحکام ٢/ ١٤٤.

(٥) جواهر الکلام ٢١/ ٢٤١ ؛ منهاج الصالحين (خوِیِی) ٣٩٣/١.

محاطّه

مُحاطَّه: نوعِی مسابقه تِیراندازِی.

محاطّه عبارت است از اِینکه در مسابقه تِیراندازِی شرط شود عوض (جاِیزه) تعِیِین شده از آنِ کسِی باشد که تعدادِی معِین از تِیرهاِی به هدف اصابت کرده، خالص براِی او باشد؛ بدِین معنا که پس از طرح و نادِیده گرفتن تِیرهاِی مشترکِ اصابت کرده به هدف توسط تِیراندازان، زننده تِیرهاِی خالص باقِی مانده در صورت رسِیدن عدد آنها به نصاب تعِیِین شده، برنده مسابقه و مستحق عوض خواهد بود، مانند اِینکه در مسابقه شرط شود بِیست تِیر به سمت هدف پرتاب شود و پنج تِیر به هدف خورده، خالص باِید براِی ِیکِی باقِی بماند. پس از شرط بندِی هر دو نفر بِیست تِیر به سمت هدف پرتاب مِیکنند، لِیکن از ِیکِی ده و از دِیگرِی پنج تــِیـر بـه هدف اصابت مِیکند. در اِین صورت نفر اول برنده خواهد بود؛ زِیرا پنج تِیر به هدف خورده دومِی با پنج تِیر بـه هـدف خورده او مقابله و نادِیده گرفته مِیشود و پنج تِیر دِیگر که در شرط بندِی تعِیِین شده خالص براِی او مِیماند (١) (←رماِیه)

ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

(١) المبسوط ٦/ ٢٩٨؛ جامع المقاصد ٨/ ٣٥٠.

محافظت ← حفظ