طهارت: شتاب کردن در تجهِیز مِیت مستحب است؛ لِیکن کسِی که به مرگ ناگهانِی همچون سکته فوت کرده و امرش مشتبه و زنده بودنش محتمل است، صبر مِیشود تا نشانه مرگ، مانند بـوِی بـد، آشکار گردد ِیا تا سه روز نگه داشته، سپس دفن مِی شود. (٤)

ارث: اگر جمعِی ِیکباره غرق شوند ِیا زِیر آوار بمانند و بمِیرند، بدون شک، توارث ثابت است. چنانچه به سببِی دِیگر ِیا ناگهانِی بمِیرند، آِیا توارث ثابت است ِیا نه؟ مسئله اختلافِی است. قول دوم مشهور است.(٥) در صورت مردن دسته جمعِی به مرگ طبِیعِی، بنابر مشهور، توارث ثابت نِیست؛ بلکه بر عدم توارث، ادعاِی اجماع شده است (٦) (← توارث)

(١) النهاية (ابن اثير)، واژة «فجأ».

(٢) وسائل الشيعة ٣٠٧/٢٠.

(٣) بحار الانوار ٢١٣/٨١.

(٤) الجامع للشرائع / ٤٩ ؛ جواهر الكلام ٤/ ٢٤ – ٢٥ ؛ مجمع المسائل ١/ ٩٨.

(٥) جواهر الکلام ٣٩/ ٣٠٦ ـ ٣٠٧.

(٦) ٣٠٧؛ کشف الرموز ٢/ ٤٧٨ - ٤٧٩.

مرمر

مَرمَر: نوعِی سنگ تزِیِینِی

مرمر نوعِی سنگ دگرگون شده آهکِی است که به علت زِیباِیِی در کارهاِیِی، مانند مجسمه سازِی و نماِی ساختمانها استفاده مِی شود.(١) از احکام مرتبط با آن در بابهاِی طهارت، صلات، خمس و حج سخن گفته اند.

به قول مشهور تِیمم بر آنچه زمِین نامِیده مِیشود؛ اعم از خاک، سنگ و مانند آن صحِیح است؛ از اِین رو، تِیمم بر سنگ مرمر معدنِی نِیز که از انواع سنگ به شمار مِیرود، صحِیح مِیباشد.(٢) همچنِین سجده بر سنگ مرمر معدنِی نِیز که از انواع سنگ به شمار مِی رود، صحِیح است.(٣)

به معادن، از جمله سنگ مرمر معدنِی، خمس (← خمس) تعلق مِیگِیرد (← معدن). البته بنابر قول مشهور متأخران، رسِیدن به حد نصاب (معادل ارزش بِیست دِینار) شرط وجـــوب آن است.(٤) برخِی مرمر را از عنوان معدن خارج دانسته و خمس را به عنوان معدن در آن واجب ندانسته اند.(٥)