فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٨٤
اقرار با الفاظ مبهم و کناِیِی نِیز صحِیح است و در تفسِیر آنها به اقرار کننده رجوع مِی شود( اقرار).
از الفاظ کناِیه لفظ «کذا» است، مانند اِینکه کسِی اِین گونه اقرار کند: «لَهُ عَلَيَّ كَذَا؛ براِی او بر ذمه من چِیزِی است. براِی روشن شدن «چِیز» به اقرار کننده رجوع و تفسِیر او از آن پذِیرفته مِی شود؛ لِیکن در اِینکه لفظ «کذا» کناِیه از «عدد» است ِیا «شِیء»، اختلاف مِیباشد. برخِی آن را کناِیه از عدد (١) و بسِیارِی کناِیه از شِیء (٢) دانسته اند.
اگر مُقرّ بگوِید: «لَهُ عَلَيَّ كَذَا دِرهم» در صورتِی که کلمه در هم در گفتار اقرار کننده مرفوع (درهم) باشد، ِیک درهم بر عهده اش ثابت مِیگردد؛ اما اگر منصوب (دِرهَماً) باشد، بنابر قول دوم، در اِیــن صورت نِیز ِیک درهم بر عهده مقرّ ثابت مِیگردد؛ لِیکن بنابر قول نخست، بِیست در هم بر عهده اش مِی آِید؛ زِیرا کمترِین عددِی که ممِیز آن نصب مِیگِیرد «عشرِین» است و اگر در هم را مجرور (دِرهَم) تلفظ کند بنابر قول ،دوم، برخِی ِیک درهم و برخِی بعض در هم را بر عهده اقرار کننده ثابت دانسته اند که براِی تفسِیر آن به وِی مراجعه مِیشود؛ اما بنابر قول اول، صد درهم بر عهده اقرار کننده ثابت مِیشود؛ زِیرا کمترِین عدد مفردِی که ممِیز آن مجرور واقع مِی شود، «مأة» است، و اگر بر کلمه درهم وقف کند، در اِینکه بعض درهم از او پذِیرفته مِیشود ِیا ِیک درهم بر عهده اش مِی آِید، اختلاف است.
اگر اقرار کننده لفظ «کذا» را بدون عطف تکرار کند، مانند اِینکه بگوِید: «لَهُ عَلَيَّ گذا، گذا درهم»، بنابر دِیدگاه دوم، در اِین صورت نِیز ِیک درهم بر عهده اش مِی آِید؛ لِیکن بنابر دِیدگاه اول، در حالت نصب درهم (درهما) ِیازده درهم ثابت مِیگردد؛ زِیرا کمترِین عدد مرکبِی که ممِیز آن منصوب مِی باشد ِیازده است و در حالت جر درهم (درهم) سِیصد درهم باِید بدهد؛ زِیرا کمترِین عددِی که با اضافه به عددِی دِیگر به مفرد مجرور تمِیز آورده مِی شود، سِیصد مِیباشد.