فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٨١
برخِی گفته اند کثِیر الظن بنا را بر ظن خود مِی گذارد، مگر آنکه منشأ ظن معلوم باشد و نزد عقلا ظن آور نباشد. در اِین صورت بنا را بر ظن گذاشتن خالِی از اشکال نِیست. (٢) بنابر اِین قول کثِیر الظن در حکم کثِیر الشک نخواهد بود.
برخِی دِیگر گفته اند: اگر کثرت ظن به حدِی باشد که موجب انصراف ادله اعتبار ظن از آن گردد، فاقد اعتبار است. در غِیر اِین صورت، ظن بر اعتبار خود باقِی است. (٣)
(١) مصابِیح الظلام ٣٤٤٩؛ مستند الشيعة ١٩٣/٧ ؛ تبيان الصلاة ١٥٥/٨ – ١٥٦
(٢) جواهر الكلام ١٢/ ٤٢٢
(٣) کتاب الصلاة (نائِینِی) ٢/ ٣١٩ -٣٢٠
کجِی
کجِی: متماِیل شدن به ِیک طرف.
از آن به مناسبت در بابهاِی طهارت، صلات، ضمان و دِیات سخن گفته اند.
طهارت کف پا و ته کفش نجس با راه رفتن ِیا مالِیده شدن بر زمِین با شراِیطِی پاک مِیشود. برخِی، روِی پا و کفش کسانِی را که به دلِیل کجِی پاِیشان بر آن راه مِی روند نِیز ملحق به باطن آن دو کرده اند. (١)
صلات: در قِیام اعتدال و راست اِیستادن بر حسب حال نمازگزار، در حد امکان، واجب است. بنابر اِین کج کردن بدن به سمت راست ِیا چپ به گونه اِی که قِیام بر آن صدق نکند، موجب بطلان نماز مِی شود. (٢)
واجب است نمازگزار در حد امکان باِیستد، اگر چه ناگزِیر از تکِیه دادن خم شدن ِیا کج کردن بدن باشد. (٣)
ضمان دِیوارِی را که مالک کـج بـنـا کرده و کجِی آن به سمت ملکش مِی باشد، در صورت خراب شدن به سمت غِیر ملکش ِیا به سمت ملک خودش؛ لِیکن با اصابت کردن تکه هاِیِی از آن به کسِی، مالک ضامن نِیست مگر آنکه علم به وقوع آن به گونه ِیاد شده داشته باشد. در اِین صورت، برخِی مالک را ضامن دانسته اند. (٤)
اگر کجِی دِیوار به سمت ملک همساِیه ِیا کوچه و خِیابان باشد و بر اثر خراب شدن، کسِی آسِیب ببِیند، مالک ضامن است.