فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٧٦
کسِی که مستحق ضرر نِیست؛ اعم از شاهد و غِیر او ضرر قابل اعتنا ببِیند (١٠) شهادت).
مقابله با بدعت بر عالم به آن واجب و کتمان علم جز در موارد تقِیّه، حرام است (١١) بدعت).
کتمان عِیب کالا در معامله بنابر قول ،برخِی حرام است. بعضِی حرمت آن را به صورت پنهان بودن عِیب اختصاص داده اند. (١٢)
کتمان حِیض و حمل بر زن حرام است؛ از اِین رو، اگر زن به شوهرش بگوِید حائض ،هستم قبول گفته زن بر او واجب است و نمِیتواند با او نزدِیکِی کند و ِیا پس از طلاق بائن طلاق بائن) اگر زن ← بگوِید من حامله هستم، بنابر قول برخِی، قبول گفته زن واجب است و مرد باِید نفقه زن را تا زمان وضع حمل بدهد. (١٣)
كتمان مستحب: کتمان بِیمارِی مطلقا ِیا تا سه روز و ِیا از غِیر مؤمن، (١٤) بنابر تصرِیح برخِی کتمان داراِیِی (١٥) روزه مستحب (١٦) و آنچه غسل دهنده از مِیت مِی بِیند (١٧) مستحب است.
کتمان مکروه: کتمان مرگ کسِی که در سفر مرده از خانواده اش (١٨) و کتمان عِیب در معامله، بنابر قولِی مکروه است. (١٩) برخِی در صورت آشکار بودن عِیب، کتمان را مکروه دانسته اند (٢٠) البته اگر کتمان عِیب، مصداق غش غش) باشد، مانند مخلوط کردن شِیر با آب، بدون شک حرام خواهد بود. (٢١)
(١) مجمع الفائدة ٣٤٩/١٢؛ موسوعة الخوئِی ٢٧٧/٥
(٢) المبسوط ٢/ ١٥ ؛ الفتاوى الجديدة (مكارم) ٣/ ٥١٨ و ٥٢٤ ؛ مجلة فقه اهل البيت، شماره ١١ - ١٢/ ١٣٨
(٣) وسائل الشيعة /٢٩٤/١٢ ؛ کتاب المكاسب ١/ ٣٢٧ : المكاسب المحرمة امام خمِینِی) ٣٩٣/١ ٣٩٤
(٤) کتاب الطهارة (شيخ انصارِی) ٢/ ٥١٩ ^
(٥) تحرير الاحكام ٣٣/١؛ جواهر الکلام ١٣/ ٣١٣ ^
(٦) بقره / ١٥٩
(٧) ١٧٤.
(٨) الروضة البهية ٣/ ١٢٩ ^
(٩) بقره / ٢٨٣ ^
(١٠) المقنعة / ٧٢٨ ؛ جواهر الكلام ٤١/ ١٨٧ - ١٨٨ ^
(١١) تحرير الاحکام ٣٣/١ - ٣٤ ؛ شرح اصول الکافِی (١١/ ٢٤٨ – ٢٤٩ ؛ وسائل الشيعة ١٦/ ٢٦٩
(١٢) کتاب السرائر ٢/ ٢٣١ : جامع المقاصد ٥١/٤ ؛ روضة المتقين ٧/ ١٤ ^
(١٣) غاية المراد ٢٤٢٣؛ الحدائق الناضرة ٣/ ٢٦١ ٢٦٢ و ٢٥/ ٣٦٣ - ٣٦٤؛ جواهر الکلام ٣٥٧/٣١ ^
(١٤) کشف الغطاء ٢ ٢٤٦ ؛ العروة الوثقى ٢/ ١٦ ؛ مصباح الهدئ ٣٣٥/٥
(١٥) الدروس الشرعية ٣/ ١٨٦ ؛ جواهر الکلام ٤٦٣/٢٢
(١٦) وسائل الشيعة ١٠/ ١٣٥
(١٧) ٤٩٥/٢
(١٨) ٢٦/ ٣١٤؛ هداية الامة ١ / ٣٢٨ .
(١٩) تذكرة الفقهاء ١٢ / ١٧٧
(٢٠) الدروس الشرعية ٣/ ١٨٠ - ١٨١ ^
(٢١) فوائد القواعد / ٥٢٥.