فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٥٩٠
هنگام وقوف(٦) (← وقوف) و رمِی جمره (٧) (← رمِی جمره) و نِیز مدح معصومان عليهم السلام با بازگو کردن و نوشتن فضائل و مناقب آنان، مستحب و در رواِیات براِی آن ثواب بِی شمار ذکر شده است؛(٨) چنان که ستودن مؤمن نِیز مستحب مِیباشد. (٩)
مدح حرام: مدح و ستاِیش قاضِی به انگِیزۀ صدور حکم به نفع ستاِیشگر، بنابر قول برخِی، مصداق رشوه (← رشوه) و حرام است. همچنِین مدح کسِی که سزاوار آن نِیست (١٠) ِیا مدح کسِی به صفتِی که در او نِیست، مصداق دروغ و حرام مِیباشد؛ (١١) چنان که مدح ظالم،(١٢) حتى بدون دروغ گفتن در صورتِی که بر قوت و شوکت او بِیفزاِید، حرام است.(١٣)
مدح مکروه: ستودن کالا توسط فروشنده مکروه است. (١٤) مدح ظالم به صفتِی که در او وجود دارد، در صورتِی که موجب افزاِیش قوت و شوکت او نشود، به تصرِیح برخِی مکروه است.(١٥)
کسب از راه مدح و ستاِیش دِیگران و عطا کردن به چنِین کسِی مکروه است. (١٦)
انشاِی مدح: به تصرِیح جمعِی، در قرائت نماز، قصد انشاِی مدح هنگام قرائت «الرّحمن الرّحيم» جاِیز است و منافات با قصد قرآنِیت ندارد. (١٧)
(١) كتاب العين، معجم مقائيس اللغة، المصباح المنير و تاج العروس، واژۀ «مدح».
(٢) اشارة السبق / ٩٧ ؛ الروضة البهية ١/ ٦٥٨.
(٣) کتاب المكاسب ٢/ ٥٢.
(٤) وسائل الشيعة ٧/ ٧٩.
(٥) جواهر الکلام ١٤/ ٨١.
(٦) ١٩/ ٧٩.
(٧) ٢٠/ ٣٣.
(٨) وسائل الشيعة ١٤/ ٥٩٧ – ٥٩٩.
(٩) كشف الغطاء ٤/ ١٠٨؛ الفقه؛ من فقه الزهراء عليها السّلام ١/ ٩١.
(١٠) کتاب المكاسب ٢/ ٥١.
(١١) مهذب الاحكام ١٦/ ١٥٢.
(١٢) هداية الامة ٦/ ٤٧.
(١٣) شرح الشيخ جعفر على قواعد/ ١٢٥؛ مهذب الاحكام ١٦/ ١٦٠.
(١٤) الروضة البهية ٣/ ٢٩١.
(١٥) شرح الشيخ جعفر على قواعد / ١٢٥ ؛ جواهر الکلام ٢٢/ ٤٦٩.
(١٦) جواهر الکلام ٢٢/ ٤٦٨.
(١٧) العروة الوثقى ٢/ ٥٣٤.
مدرّس ← معلّم
مدرسه
مدرسه: محل درس خواندن.
از آن به مناسبت در باب زکات و وقف نام برده اند.
مدارس از مشترکات است و احکام آن را دارد(١) (← مشترکات).