فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٤٥٧
و احکام آن را دارد؛ از اِین رو، خرِید و فروش، نصب و نگهدارِی آن با غرض استفاده در امور حرام، حرام و در امور حلال، حلال است. (٢)
به گفته برخِی، از آنجا که اکثر برنامه هاِی ماهواره، موجب گسترش فساد و فحشا و گمراهِی بِینندگان و تحرِیف حقاِیق است، خرِید و فروش و نصب و تعمِیر آن حرام مِیباشد.(٣)
احکام ماهواره به معناِی دوم: داد و ستد و اجاره ماهواره براِی اغراض مشروع، صحِیح است؛ لِیکن آِیا حق بهره بردارِی از مدارهاِی ماهواره اِی اختصاص ِیافته توسط سازمانِی خاص به کشورها، به گونه حق انتفاع است ِیا ملکِیت و ِیا هِیچ کدام؟ مسئله محل اختلاف است. (٤)
(١) فرهنگ بزرگ سخن، واژه «ماهواره».
(٢) توضِیح المسائل مراجع ٢/ ٩٧٦ – ٩٧٧.
(٣) صراط النجاة ٣/ ٣٦٨ ؛ جامع المسائل (فاضل) ١/ ٢٤٦ ؛ استفتائات (بهجت) ٣/ ٢٢١ ؛ استفتائات جدِید (مکارم) ١/ ٤٩٥.
(٤) جامع المسائل (فاضل) ٢/ ٤٢٣ ؛ استفتائات جدِید (مکارم) ٢/ ٢٦٢ ؛ مجموعه آراِی فقهِی - قضاِیِی در امور حقوقِی ١/ ٤٩.
ماههاِی حج
ماههاِی حج: شوال، ذِیقعده و ذِیحجه.
اکثر فقها، ماههاِی حج را سه ماه ِیاد شده دانسته اند.(١) اِین دِیدگاه به همه متأخران نسبت داده شده است. (٢)
دِیدگاههاِی دِیگر نسبت به دو ماه شوال و ذِیقعده با دِیدگاه ِیاد شده ِیکِی است؛ اختلافشان تنها در ذِیحجه است، به اِین ترتِیب: دهه نخست ذِیحجه؛(٣) تا طلوع خورشِید روز دهم؛(٤) تا طلوع فجر عيد قربان؛(٥) نُه روز اول ذِیحجه(٦) و هشت روز نخست ذِیحجه.(٧)
جمعِی گفته اند: اختلاف در ماههاِی حج، اختلاف لفظِی است نه محتواِیِی و معناِیِی؛ از اِین رو، ثمره اِی بر آن مترتب نِیست؛ چه اِینکه همه فقها بـر اِیــن نـظر متفق اند که با فوت وقوف در عرفات و مشعر، حج باطل مِی شود و اِینکه بسِیارِی از اعمال حج در روز دهم ذِیحجه و پس از آن صحِیح است.(٨) از احکام مرتبط با عنوان ِیاد شده در باب حج سخن گفته اند. از تفاوتهاِی عمره تمتع (← عمره تمتع) ِیا عمره مفرده (← عمره مفرده) اِین است