فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٣٥٥
در شرط سلامت از کرِی و لالِی دو اختلاف وجود دارد: نخست اِینکه آِیا سلامت از کرِی و لالِی هر دو باهم شرط لعان است ِیا وجود ِیکِی از آن دو در عدم لعان کفاِیت مِیکند؟ بنابر قول اول، با انتفاِی ِیکِی از آن دو لعان منتفِی نمِی شود؛ لِیکن بنابر قول دوم، لعان مطلقا؛ خواه کرِی و لالِی هر دو ِیا ِیکِی از آن دو باشد، منتفِی مِیشود. البته به تصرِیح بــرخــِی، لعان با وجود کرِی و لالِی ِیا لالِی به تنهاِیِی، بدون هِیچ اختلافِی منتفِی است و اختلاف در صورت وجود کرِی به تنهاِیِی است که آِیا در اِین صورت نِیز لعان جارِی مِیشود ِیا نه؟ بر عدم جريان لعان، حتى در صورت کر بودن زوجه، ادعاِی اجماع شده است. (١٦)
و دوم، اِینکه آِیا کر و لال نبودن تنها شرط لعان در صورت قذف زوجه است ِیا علاوه بر آن، شرط لعان در نفِی ولد نِیز مِیباشد؟ بنابر قول نخست، در صورت قذف زوجه، اگر وِی کر و لال باشد، بدون لعان بر زوج حرام ابدِی مِی شود و بر زوج با مطالبه زوجه، حد قذف ثابت مِیگردد، مگر آنکه وِی بر ادعاِی خود اقامه بِینه نماِید و از اِین طرِیق حد را از خود دفع کند؛ لِیکن بنابر اِین قول، براِی نفِی ولد، لعان جارِی مِیشود، بر خلاف قول دوم که لعان مطلقا جارِی نمِیشود.(١٧)
از دِیگر شراِیط ملاعنه آن است که نکاحش دائم باشد نه موقت. در شرط بودن آن نسبت به نفِی فرزند اختلافِی نِیست؛ زِیرا در نکاح موقت، نوزاد به صرف انکار فرزندِی وِی توسط زوج نفِی مِیشود و نِیاز به لعان ندارد؛ لِیکن بر شرط بودن آن نسبت به قذف اختلاف است. بنابر قول مشهور، لعان حتِی با قذف زوجه در ازدواج موقت ثابت نِیست؛ بلکه در صورت مطالبه زوجه، حد قذف بر زوج جارِی مِی شود. برخِی در صورت قذف، براِی اسقاط حد، لعان را ثابت دانسته اند. (١٨)
همچنِین ملاعنه باِید مدخوله باشد. بنابر اِین، لعان زوجـه اِی کـه زوج با او آمِیزش نکرده، صحِیح نِیست؛ لِیکن اختلاف است که آِیا در ثبوت لعان، مطلقا دخول شرط است؛ چه براِی اسقاط حد قذف و