فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٢٧٩
به گفته برخِی، اِین حکم به گمرکچِی سلطان جائر اختصاص دارد و کارمند گمرک بودن در نظام اسلامِی -که حاکم عادل در آن حکومت مِیکند و مقررات گمرک بر اساس مصالح و ضرورت مِی باشد ـ جاِیز است و مشمول مذمّتهاِی وارد شده در رواِیات درباره گمرکچِی نخواهد بود. (٤)
ساِیر احکام: به گفته برخِی، خرِید و فروش کالاهاِیِی که قاچاق و بدون تشرِیفات گمرکِی وارد کشور مِی شوند، در صورتِی که حاکم شرعِ جامع شراِیط، حکم به ممنوعِیت ورود و داد و ستد آنها کرده باشد حرام است(٥) (← قاچاق).
اموال بر جا مانده در گمرک که صاحبان آنها براِی ترخِیص مراجعه نکرده اند و شناخته شده نِیز نمِی باشند، به تصرِیح برخِی، حکم مال مجهول المالک را دارند. برخِی در فرض اعلام گمرک مبنِی بر فروش اموال در صورت مراجعه نکردن صاحبان آنها تا فلان تارِیخ، و آگاهِی صاحب اموال از اِین تارِیخ، جواز خرِید و فروش آنها را بعِید ندانسته اند. (٦)
به گفته برخِی، هزِینه هاِی گمرک جزء مئونه تحصِیل مال به شمار مِی رود. بنابر اِین، خمس سود کسب پس از کسر هزِینه هاِی گمرک محاسبه مِیشود.(٧)
(← مالِیات)
(١) وسائل الشيعة ١٦/ ٣٩٠ ؛ ١٧/ ٣١٥.
(٢) القواعد والفوائد ٢/ ١٤٥ ؛ مقامع الفضل ٢/ ٢٦٣.
(٣) الجامع للشرائع / ٢٥٩؛ مجمع الفائدة ٨/ ٢٠.
(٤) توضِیح المسائل مراجع ٢/ ٩٥٩.
(٥) مجمع المسائل ٢/ ١٤.
(٦) صراط النجاة ٢/ ٢٧٤؛
(٧) مستند الشيعة ١٠/ ٦١.
گم شده ← لقطه
گناه
گناه [ = معصِیت، عصِیان]: نافرمانِی؛ مقابل طاعت.
گناه ضدّ طاعت، به معناِی نافرمانِی و مخالفت با امر خدا آمده و در حدِیث معروف جنود عقل و جهل، گناه از لشکرِیان جهل، و طاعت از سپاهِیان عقل شمرده شده است. (١)
نافرمانِی از امر خدا و نِیز کسانِی که خداوند فرمانبرِی از اِیشان را واجب کرده، مانند پِیامبران عليهم السلام، تحقق بخش عصِیان است (← اطاعت).