فرهنگ فقه فارسي - موسسه دائرة المعارف الفقه الاسلامي - الصفحة ٢٤٥
مصداق تدلِیس و حرام است و براِی خرِیدار خِیار ثابت مِیباشد (١٧) (← تصرِیه).
گوشت گاو و گاومِیش ِیک جنس به شمار مِیروند و معامله ِیکِی در برابر دِیگرِی به بِیشتر ِیا کمتر، ربا و حرام است.(١٨) شِیر آن دو نِیز همِین حکم را دارد (١٩) (← ربا).
عارِیه: آِیا عارِیه دادن گـاو بـراِی استفاده از شِیر آن صحِیح است ِیا باطل؟ مسئله محل اختلاف است(٢٠) (← عارِیه).
اطعمه و اشربه: گاو از حِیوانات حلال گوشت و خوردن گوشت آن پس از تذكيه شرعِی (← تذکِیه) جاِیز است. (٢١)
برخِی قدما خوردن گوشت گاومِیش را مکروه دانسته اند. (٢٢) در رواِیتِی، شِیر گاو دوا، چربِی آن شفا و گوشت آن درد توصِیف شده است؛ (٢٣) از اِین رو، خوردن گوشت آن مکروه است. (٢٤)
مستحب است هنگام ذبح گاو، دستها و پاهاِیش بسته و دمش رها باشد. (٢٥)
گاوِی که عادت به خوردن نجاست (مدفوع) انسان کرده است، گوشت و شِیر آن حرام مِی شود و حلال شدن آن منوط به بازداشتن آن از خوردن نجاست و خوراندن علوفه (← استبراء) است. مدت استبرا بنابر قول مشهور بِیست روز است. (٢٦)
لقطه: اگر مالک گاو به جهت بِیمارِی ِیا شکستگِی استخوان و مانند آن، گاو را رها کند، چنانچه منطقه فاقد آب و علف براِی ادامه حِیات حِیوان باشد، به قول مشهور، گرفتن حِیوان براِی دِیگرِی جاِیز است و گِیرنده مالک آن مِی شود، بدون اِینکه ضمانتِی متوجه او شود. (٢٧) (← ضالّه).
حدود: گوشت و نسل گاوِی که انسان با آن آمِیزش کرده حرام و کشتن و سوزاندن آن واجب است. انسان بالغِی که مرتکب چنِین عملِی شده است، تعزِیر مِی گردد. (٢٨)
دِیات: در ارتکاب جناِیت قتل، در صورت انتخاب گاو به عنوان دِیه مقتول، دوِیست گاو، دِیه کامل مرد مسلمان مِیباشد (٢٩) (← دِیات).
(← انعام ثلاث ) (← اسنان فرائض) (← گوساله)